Donald Duck op 's werelds grootste drukpers

Grafisch concern RSDB, de grootste drukker van Nederland, investeert 40 miljoen euro in een nieuwe pers ondanks malaise in de drukwerkindustrie. ,,We willen onze sterke marktpositie behouden.''

In Deventer huist vanaf maandag 's werelds breedste diepdrukpers. Na dit weekeinde neemt, na ruim drie jaar overleggen, installeren en testen, een drukkerij van het voormalige Roto Smeets De Boer (tegenwoordig RSDB) de gloednieuwe pers officieel in gebruik.

De pers waarmee onder meer Libelle, Margriet en diverse omroepbladen in grote oplagen zullen worden gedrukt, heeft de afmetingen van een klein flatgebouw: 11 meter hoog en 28 meter lang, met een drukbreedte van 3,68 meter. De mega-machine heeft acht drukeenheden, een dubbelbreed vouwapparaat en een papiersnelheid van maximaal 55 kilometer per uur. RSDB, genoteerd aan de Amsterdamse beurs, steekt bijna drie keer de nettowinst over 2001 in de nieuwe pers. Inclusief een verbouwing in Deventer gaat het om een investering van in totaal 35 tot 40 miljoen euro.

Die investering is opmerkelijk, want het gaat niet goed in de grafische industrie. Volgens de Nederlandse brancheorganisatie KVGO leed eenderde van de grafische bedrijven in Nederland vorig jaar verlies. RSDB boekte wel winst, maar 28 procent minder dan in 2000, namelijk 15,5 miljoen euro. De omzet bleef vrijwel constant, 712 miljoen euro. Bij de presentatie van de jaarcijfers eerder dit jaar gaf het concern geen prognose voor 2002, maar de Europese vereniging van diepdrukkers (ERA) verwacht een mager resultaat. De grootste diepdrukkers van Europa, waaronder RSDB, Bertelsmann, Mondadori, Polestar en Quebecor, noemen kleinere advertentievolumes in de tijdschriften als gevolg van lagere marketingbudgetten in de zakelijke markt als oorzaak. Daarnaast zullen de dalende oplagen van (publieks)tijdschriften de winst drukken.

Maar minder winst is voor RSDB geen reden om niet te investeren in een nieuwe pers. ,,De pers is van groot belang voor de continuïteit van het concern'', zegt directievoorzitter H. de Jong. ,,Wij hebben een sterke marktpositie. Als je die wilt behouden is een adequaat productieapparaat onontbeerlijk.''

Met 4.000 werknemers en een omzet van meer dan 700 miljoen euro is RSDB al jarenlang veruit het grootste grafische concern van Nederland. De nummer twee, de recent gefuseerde bedrijven Brouwer en Biegelaar, heeft een omzet van 300 miljoen euro. In Europa behoort RSDB tot de top-5 van grafische concerns.

Het bedrijf bestaat uit twee kleinere onderdelen – Plantijn Casparie (zakelijk drukwerk) en Media Partners (sponsored magazines) – en één grote divisie, Roto Smeets (grote oplagen tijdschriften en catalogi). Roto Smeets is goed voor 70 procent van de omzet van het totale concern. Een van de belangrijke klanten van Roto Smeets is Sanoma, de vroegere tijdschriftendivisie van VNU, met onder meer Margriet, Libelle en Donald Duck. De drukkers van Roto Smeets zijn eigenlijk familie van de tijdschriftenmakers van Sanoma. In 1993 fuseerde de grafische divisie van VNU met Koninklijke De Boer Boekhoven tot RSDB. Andere grote opdrachtgevers zijn de Nederlandse uitgeverij Audax, de publieke omroepen (programmabladen) en buitenlandse uitgevers van onder meer Time, Newsweek en sinds kort Fortune.

Waar veel drukkers juist nu proberen meer omzet te halen uit drukwerkvoorbereiding (prepress), investeert RSDB nu nadrukkelijk in `nabewerking', het verwerken van drukvellen tot tijdschriften of catalogi. Volgens De Jong willen grote klanten dat een drukkerij bladen compleet verwerkt tot en met de distributie ervan. Om op die wens in te spelen kocht het concern onder meer een grote grafische `afwerker' in Eindhoven, een bedrijf dat gespecialiseerd is in garenloos gebonden nabewerking van tijdschriften. Deze afwerking met platte rug heeft een luxere uitstraling dan het simpele nietje. De Jong: ,,Mede daardoor hebben we de order gekregen om de Europese editie van Fortune te drukken.''

RSDB wil verder groeien, ook internationaal. De Jong speurt om die reden naar een Europese partner. ,,Uit logistieke overwegingen het liefst in een buurland.'' Een Duits bedrijf ligt het meest voor de hand, maar de topman kan en wil niets zeggen. ,,De grafische industrie is een kleine wereld. Iedereen praat met iedereen. Het zou in ons geval kunnen gaan om een fusie of een overname. Alles is mogelijk.''