Cyclisch herstel voor Japan

Het Japanse handelsoverschot is afgelopen maand opvallend gestegen ten opzichte van dezelfde periode een jaar geleden. Economen zien een cyclisch herstel van de industrie in aantocht, maar geen oplossing van de structurele problemen van de Japanse economie.

Na gestage dalingen sinds de recessie van 1997-98 steeg het overschot in maart met 39,3 procent ten opzichte van maart vorig jaar tot 1.265 miljard yen (11 miljard euro). Economen hadden niet meer dan ruim 8 miljard verwacht, aldus een peiling van het persbureau Dow Jones.

De stijging van het handelsoverschot was echter vooral te danken aan een daling van de import met 12,7 procent, terwijl de export met slechts 3 procent daalde. Een ,,signaal van zwakke binnenlandse vraag'' en dus ,,in potentie een negatieve ontwikkeling'', schrijft effectenhuis Credit Suisse First Boston in een rapport. Een positief teken komt alleen van een lichte stijging van de export naar andere Aziatische landen.

De cijfers wijzen op een ,,komende groei van de industriële productie'' die zal leiden tot een ,,verbetering van de bedrijfswinsten'', meent econoom Richard Jerram van ING Barings. Maar dit herstel wijst niet op een komende bloei van de gehele Japanse economie. Integendeel, schrijft Jerram, het herstel is ,,niet ideaal omdat het geen vooruitzicht op een oplossing van binnenlandse problemen'', zoals in de bankensector. Hoop dat de huidige regering voor een oplossing van Japans problemen kan zorgen is ,,niet realistisch'', aldus Jerram, en dus rest slechts ,,matige groei'' en ,,voortgaande verslechtering van de overheidsfinanciën''.

Econoom Chris Walker van CSFB ziet zelfs een ,,langzame daling van de reële lonen en een daling van de Japanse levensstandaard'', als het land blijft vasthouden aan een economie met een structureel handelsoverschot. De belangrijkste reden is dat exportgerichte bedrijven al enige jaren druk bezig zijn met het overplaatsen van fabrieken naar met name China. Wat achterblijft is een minder concurrerend, verarmend Japan, aldus Walker.