Geduld gaat boven geleerdheid

Lezers blijven tobben met hun effecten, met name de deelnemers in sterk in waarde gedaalde aandelenbeleggingsfondsen.

Die hadden tijdens de internethype tot medio 2000 een blijvend gouden toekomst voor de boeg, volgens iedereen. Dus kocht iedereen, want stijgende koersen verleiden mensen om aandelen te kopen, zonder dat zij er even bij stil staan of een gouden verleden ook een dito toekomst impliceert. Meestal is dat niet zo, want de mensen die de kost verdienen op de beurs moeten het hebben van op- en neergaande koersen en wisselende favorieten. Mensen kiezen voor winnaars en dumpen verliezers, weten handelaren. Dat was tijdens die hype zo en dat was tijdens alle periodieke ups en downs sinds het jaar 1800.

Is het omgekeerde ook waar? Als je nooit hoogvliegers moet kopen, moet je dan wel laagvliegers en winkeldochters kopen? Ja. Niet altijd, maar vaak wel. Wie tegen de trend in durft te gaan, zich niets aantrekt van alle geleerde praatjes die je over de beurs hoort, ziet en leest, en vooral geduld heeft, springt er vaak goed uit. Geduld gaat boven geleerdheid.

Deze redenering gaat niet alleen op voor individuele aandelen, maar ook voor de beurs als geheel. Zo'n één, twee keer per jaar zie je een forse correctie die door handelaren en grootbeleggers wordt aangedikt door te verkopen en op een vermeend dieptepunt weer te kopen en weer een rally in gang te zetten. Dat is de commerciële werkelijkheid, maar commentatoren in dienst van beursbedrijven verhullen dat graag in geleerde, economische praatjes.

Een treffend voorbeeld van een correctie gevolgd door een opleving is de periode tussen 11 september 2001 en nu. De Amsterdamse beursindex daalde rond 21 september 2001 tot 378 punten, na een tussentijds hoogtepunt van 610 op 22 mei 2001. Een daling van 38 procent. Nu beweegt de AEX-index rond de 530, een stijging van 40 procent in zeven maanden tijd.

Deelnemers in aandelenbeleggingsfondsen die qua koersontwikkeling ongeveer gelijk oplopen met de algemene AEX-index hebben een bittere werkelijkheid achter de rug. In september 2000 piekte de AEX net boven de 700 punten om in één jaar tijd bijna te halveren, door 11 september. Van een belegging van 50.000 euro bleef op papier maar 27.000 euro over.

Er zijn lezers die toen in wanhoop alles eruit gegooid hebben. Dat is wel begrijpelijk, maar niet verstandig, om diverse redenen. Je moet die 27.000 euro vergelijken met je oorspronkelijke investering, dan kan het resultaat best meevallen, en niet met een tussentijdse top. Bovendien beleg je voor de lange termijn en wordt geduld meestal beloond. Nu ook. De tot 27.000 euro gedaalde fondsdeelname is nu 40 procent meer waard en komt op 37.800 euro. Maar wanneer je verkoopt of aandelen omruilt voor obligaties, kun je niet tijdig van een herstel profiteren en ruil je misschien op het verkeerde moment weer terug naar aandelen.

In plaats van verkopen, kon je in september 2001 ook bijkopen. Bijvoorbeeld voor 25.000 euro. Die belegging is nu 35.000 euro waard. Zo profiteer je van een koersdip. Maar qua timing is dat natuurlijk heel lastig. Vandaar dat in de Verenigde Staten, en later in andere landen, het fenomeen `middelen' is ontstaan. Je koopt periodiek (maand, kwartaal, jaar) en geduldig voor een vast bedrag aandelen in een beleggingsfonds, zonder na te denken over de koers. Zo profiteer je automatisch van kleine en grote correcties, omdat je dan met je vaste inleg meer aandelen voor hetzelfde geld koopt en straks met meer aandelen profiteert van een (eventueel) toekomstig koersherstel. Ook zo overwint het geduld.

Wie niets voor beleggingsfondsen en middelen voelt, maar graag met aandelen in de weer is, had rond 21 september vorig jaar zijn slag moeten slaan. Bijna alle Amsterdamse hoofdfondsen daalden toen sterk en herstelden zich sindsdien. Zo ging uitschieter ASML van 9,70 euro naar 27,81, een plus van bijna 200 procent. Corus van 0,57 euro naar 1,43. KLM van 7,30 euro naar 17,45. Ook de andere fondsen boekten aanzienlijke koerswinsten.

Het voorgaande is natuurlijk wijsheid achteraf. Hoe gaat het nu verder en wanneer zou je nu kunnen profiteren door (bij) te kopen? De beurs lijkt nu wat te herstellen en gelijk beginnen alle analisten opgewekt te praten. Dat is voorbarig. Er zit nog veel oud zeer (verlies) bij grote en kleine beleggers. Die krijg je nog niet makkelijk in beweging. Het wachten is dus op een flinke klap naar beneden voordat die weer uit hun stoel komen. Die komt er mogelijk tussen nu en het komend najaar. Daarna kan de beurs weer omhoog.