Kamps heeft zijn hand overspeeld

Het bod van 1,7 miljard euro dat het Italiaanse pasta- en broodconcern Barilla heeft uitgebracht op de Duitse bakkerijketen Kamps is een schot voor de boeg van de `Mittelstand' – de duizenden kleine en middelgrote familiebedrijven waar de grootste economie van Europa sinds de Tweede Wereldoorlog zijn kracht aan ontleent. Omdat commerciële kredietinstellingen steeds minder snel bereid zijn geld te lenen, werd al jaren verwacht dat de Mittelstand-bedrijven zich tot de kapitaalmarkten zouden wenden om obligaties en aandelen te verkopen. Dat is ook wel gebeurd, maar inmiddels staan de markten alleen nog open voor de meest veelbelovende nieuwkomers.

Intussen tekenen de gevolgen van toetreding tot de mondiale kapitaalmarkten zich ook steeds duidelijker af: kapitaal is geen eenrichtingsverkeer. Neem Kamps, in Nederland eigenaar van Bakker Bart en Quality Bakers. Sinds zijn beursgang in 1998 heeft Kamps negentien andere ketens en industriële bakkerijen opgeslorpt. Een tijd lang toonden beleggers zich enthousiast over deze door overnames aangedreven groeistrategie. Maar de Duitse markt voor broodjes werd niet het succes waar het concern – dat zijn aankopen financierde met 700 miljoen euro aan duur geleend geld – op had gehoopt.

Toen kwam Barilla op de proppen. Het Italiaanse concern heeft drie maanden tevergeefs geprobeerd oprichter Heiner Kamps tot een overeenkomst te verleiden. Toen die gesprekken afgelopen weekend afketsten, wendde Barilla zich direct tot de aandeelhouders met het eerste vijandige buitenlandse bod op een Duits bedrijf sinds de overname door Vodafone in 1999 van Mannesmann.

Barilla biedt voor de aandelen cash en een premie van 11 procent en zal de overeenkomst financieren met geleend kapitaal. Herr Kamps verzet zich tegen het bod. Dat is ook logisch, nadat hij de onderneming in de jaren negentig door een uitkoop van de bestuursleden heeft geleid en daarna op het overnamepad heeft gebracht. Maar de meerderheid van de aandelen en van obligaties met hoge rente wordt verhandeld op de beurs. Nog eens 400 miljoen aan schulden is in handen van een banksyndicaat onder leiding van JP Morgan. Als Kamps een privé-bedrijf zou zijn, was het makkelijk geweest om een omhelzing door Barilla af te wijzen. Dat zou ook het geval zijn als Kamps had gebroken met de Mittelstand-gewoonte om overeenkomsten met schulden te financieren en niet met aandelen. Doordat hij zijn beloften aan beleggers niet is nagekomen, hangt er nu echter een schroeiluchtje om Kamps.

Onder redactie van Hugo Dixon. Voor meer commentaar: zie www.breakingviews.com. Vertaling Menno Grootveld.