Belangrijke fotocollectie gaat naar VS

De in Amsterdam woonachtige fotoverzamelaar Manfred Heiting heeft zijn collectie verkocht aan het Museum of Fine Arts in Houston.

Het gaat om 3760 foto's die een overzicht geven van de complete geschiedenis van het medium. Heitings collectie geldt qua omvang, kwaliteit en consistentie als een van de beste ter wereld. Het bedrag dat met de aankoop gemoeid is, is niet bekend gemaakt.

Het museum in Houston bezit met 20.000 foto's een van de tien grootste fotocollecties ter wereld. Met werk van fotografen als Piet Zwart, Paul Citroen, Paul Schuitema en Ed van der Elsken is het eveneens de grootste collectie Nederlandse fotografie in Amerika. De fotografie afdeling van het museum wordt geleid door Anne Wilkes-Tucker, vorig jaar in TIME magazine uitgeroepen tot beste curator in Amerika.

In een door het museum verspreide persverklaring laat Heiting weten dat zijn keuze voor Houston werd bepaald door de reeds aanwezige collectie en de faciliteiten voor beheer en conservering. Heiting verblijft momenteel in Japan en was niet bereikbaar voor commentaar.

De collectie van Heiting (1943) bevat minstens één representatieve foto van iedere toonaangevende fotograaf uit de geschiedenis van het medium. Zonder uitzondering gaat het daarbij om zogenaamde vintage-prints; afdrukken door de fotograaf of zijn vaste drukker vervaardigd in de tijd waarin ook het negatief gemaakt werd. Zwaartepunt van zijn verzameling is de Europese en Amerikaanse fotografie uit het interbellum.

Heiting, die bestuursvoorzitter is van het Fotografiemuseum Amsterdam (FOAM) en functies bekleedt bij verschillende Duitse en Amerikaanse instellingen, zei vier jaar geleden in een interview in deze krant nog niet te peinzen over verkoop van zijn collectie. Kortgeleden gaf hij echter aan dat de lol er een beetje af was: de markt van goede 19de eeuwse en vroeg 20ste eeuwse fotografie was volgens hem vrijwel afgegraasd en door de exorbitante prijzen kon hij nieuwe aankopen alleen nog financieren door de verkoop van andere foto's.

FOAM-directeur Marloes Krijnen reageert verrast op het nieuws van de verkoop. Op de vraag of zij wellicht had gehoopt dat de collectie op termijn in haar eigen museum had kunnen worden ondergebracht, wil ze geen antwoord geven. Mattie Boom, conservator fotografie van het Rijksmuseum Amsterdam waar Heiting vorig jaar een keuze uit zijn collectie exposeerde, zegt evenmin op de hoogte te zijn geweest van de voorgenomen verkoop. ,,Het zou natuurlijk mooi geweest zijn wanneer de collectie in Nederland had kunnen blijven. Maar er is ongetwijfeld een mega-bedrag mee gemoeid en zoiets is in Nederland ondenkbaar.'' Dat zegt ook Frits Gierstberg, curator bij het Nederlands Foto Instituut. Het toont volgens hem aan dat de museale en financiële organisatie van fotografie in Nederland achterblijft bij het buitenland.