Stadionramp Z-Afrika: niemand schuldig

Een reeks fatale fouten gemaakt door de organisatie en de beveiliging is de oorzaak geweest van de stadionramp in Johannesburg waarbij een jaar geleden 43 voetbalsupporters om het leven kwamen. De Zuid-Afrikaanse commissie die uitgebreid onderzoek deed naar de gebeurtenissen in april vorig jaar noemt in haar voorlopige rapport geen namen van schuldigen.

Het rapport beschrijft onder meer hoe de organisatoren van de voetbalwedstrijd tussen Kaizer Chiefs en Orlando Pirates het aantal fans van tevoren `grof' heeft onderschat. De organisatie rekende op 45.000 tot 50.000 fans, terwijl er aan de kassa 62.000 tickets werden verkocht, meer dan waar het stadion op is berekend. Bovendien beschikt de commissie over aanwijzingen dat fans zonder tickets bewakingspersoneel hebben omgekocht om binnen te komen.

De onderzoekscommissie achtte het onverstandig dat het stadion liet omroepen dat de tickets waren uitverkocht zonder eerst de politie en bewaking te waarschuwen. `Het stadion had moeten beseffen dat als een grote groep toeschouwers zich realiseert dat ze geen toegang krijgt tot het stadion, ze geïrriteerd raakt. Dit is exact wat er gebeurde en het resultaat was dat men de controle over de menigte kwijtraakte.'

Supporters werden dood gedrukt en meer dan honderd toeschouwers raakten gewond toen naar schatting 75.000 fans het stadion probeerden in te komen dat plaats heeft voor 60.000 toeschouwers.

Tegen de regels van de Zuid-Afrikaanse voetbalbond in besloot het management de wedstrijd te laten beginnen terwijl de situatie zowel binnen als buiten het stadion uit de hand liep. Pas veertig minuten na het eerste fluitsignaal werd de wedstrijd stil gelegd. Het gebruik van traangas om de menigte onder controle te krijgen had volgens het onderzoeksrapport een averechts effect. `Het gevolg was een paniekreactie.'

Niemand droeg de hoofdverantwoordelijkheid over de beveiliging tijdens het duel. In plaats daarvan waren er verschillende aanspreekpunten die geen van allen een beslissing namen of de verantwoordelijkheid namen voor wat er zich binnen het stadion afspeelde. Volgens de rechter die het onderzoek leidt had de organisatie er beter aangedaan om buiten het stadion een groot televisiescherm te plaatsen zodat toeschouwers zonder tickets de wedstrijd toch hadden kunnen zien.