Een ander joods geluid

Daar ontploffen Israëlische bussen en cafés, worden Palestijnse vluchtelingenkampen gebombardeerd en massa's Palestijnen opgepakt of erger. Hier is er ,,het incident van de Beethovenstraat''. Ik heb het al verscheidene malen horen noemen in talkshows. De Beethovenstraat is een dure winkelstraat, speciaal geliefd bij joods Amsterdam. Bij de ingang van Albert Heijn daar stonden afgelopen zaterdag vier leden van het Nederlands Palestina Komité oproepen uit te delen voor een boycot en een demonstratie tegen Israël. De orthodoxe rabbijn Evers, met baard en hoed, passeerde met drie anderen en hij begon hen luid te bekritiseren. Er ontstond een felle woordenwisseling waarbij van de zijde van de partij van Evers het woord ,,nazi'' viel. Anderen mengden zich erin en volgens een geschrokken lid van het comité in Trouw zou Evers later met een grotere groep zijn teruggekomen met kreten als ,,sodemieter op, dit is een joodse wijk''. Beide partijen hebben aangifte gedaan van bedreiging en belediging. Zoek het maar uit.

Een talkshow is een beschaafde uitlaatklep voor zo'n dispuut. Rondom Tien slaagt er vaak in om het geluid van de straat op de buis tot een soort conclusie te leiden. Ik heb er al discussies tussen joden en Palestijnen gezien. Gisteren leidde Cees Grimbergen een fel debat tussen joodse Nederlanders onderling over Israël en over incidenten in Nederland. Toen ik de anders zo bedaarde televisiegast Evers in Rondom Tien boos fanatiek zag gesticuleren tegen Arafat en diens wandaden kon ik me wel iets voorstellen van de hitte van afgelopen zaterdag. Er zaten ook jonge mannen bij die dienst willen nemen in het Israëlische leger. Een vrouwelijke gast bezichtigt huizen in Israël omdat ze zich hier ,,niet langer veilig'' voelt. Sommige gasten verhaalden wel van incidenten met hakenkruizen voor de deur en beledigingen van jongens met keppels door Marokkanen, maar kwam daar ,,de sfeer van toen'' mee terug? De meeste gasten waren te jong om zich de oorlog te herinneren.

,,Antisemitisme en anti-Israël worden door elkaar gehaald. Dat is een sfeer waar ik van walg'', zei Auschwitz-overlevende Meijer, dapper lid van Een ander joods geluid. H. Sanders, ook lid, zei dat ze bij een herdenkingsceremonie van de holocaust werd verrast door politiek. ,,Ik kom in de Hollandsche Schouwburg voor de herdenking van een oudoom die is weggevoerd. Niet om een propagandaverhaal van de Israëlische ambasssadeur te horen'', zei ze. Haar liberale rabbijn had lidmaatschap van Een ander joods geluid zelfs ,,verraad'' genoemd.

Max van Weezel waarschuwde tegen een joods ,,angstcomplex''. ,,Het is veilig op straat'', zei hij. Hij is zelf joods, had tot woede van anderen op Radio I de term ,,razzia'' gebruikt voor het bijeendrijven en in vrachtwagens laden van Palestijnen door het Israëlische leger. Ik verheug me niet op gruwelijke beelden uit het gebombardeerde Palestijnse vluchtelingenkamp Jenin. De stilte is onheilspellend. Zeven jaar geleden kwamen ook de verhalen over de slachting bij Srebrenica vertraagd naar buiten.

Overbodig dat Netwerk gisteren de beelden van schietende Israëlische tanks en helikopters in en nabij Palestijnse dorpen van een druipende, bloedrode lijst had voorzien. Betekende het dat het archiefbeelden waren? Dat hadden ze dan moeten zeggen. Met zulke effecten maakt Netwerk zich nodeloos kwetsbaar voor de door Evers geuite beschuldigingen van eenzijdigheid. De feiten zijn al erg genoeg.

Voor het evenwicht liet Netwerk een Israëlische moeder vertellen over haar dagelijkse angst voor terreuraanslagen met roerende beelden van haar kinderen in een speeltuintje. Zulke reportages heb ik vaak gezien, bij Knevel op Zaterdag, bij Nova, bij 2 Vandaag. Er is genoeg begrip voor de ernst van de Palestijnse terreuraanslagen. Als kijker identificeer je je sneller met een Israëlische moeder die een leven leidt als wij – met wipkippen en al – dan met een gemaskerde demonstrant die nog niet eens Engels spreekt. Wie weet wat voor extreemrechts monster Nederland zou hebben gekozen als zelfmoordaanslagen zich hier massaal zouden voordoen. Maar begrip is iets anders dan goedpraten.