Te content voor de politiek

In de studio mogen fractieleiders eindelijk wat anders nooit kan: lekker door elkaar praten. Als ze buiten het Kamergebouw maar even de kans krijgen, is het een getetter en geschreeuw van jewelste. Zes fractieleidende heren die in Buitenhof, gezellig in donker pak met de presentator in een kring rond een donker rood tapijt, ,,mag ik even uitpraten..'' tegen elkaar riepen en veel plezier hadden. Bij toerbeurt mocht iedereen scoren. Spelbreker Fortuyn was er namelijk niet bij. ,,Geen winnaars...'' riep het Journaal 's avonds uit en dat klonk vertrouwd.

Ook de fractieleider van de sterkste partij, het CPB, ontbrak. Iedereen citeerde hem met instemming. Ik kon het allemaal niet zo goed volgen, maar ik ben wel benieuwd wie er dit najaar met het CPB mag regeren.

Ik was opgelucht toen het één uur was, maar tot mijn verbazing ging het nog meer dan een half uur door. Zorg, lastenverlichting, veiligheid, verkeer. Buitenhof had om omroeppolitieke redenen zijn zwakste presentator, Peter van Ingen, uitverkoren, zodat de steeds enthousiaster fractieleiders niet werden gedwongen hun jargon toe te spitsen. En zo bleef het gezellig met deskundigen onder elkaar.

De anderhalf uur waren boordevol gestouwd, eerst wat vragen, later tweedebatten waar anderen op mochten inspringen. Vooral dat tweede deel was chaotisch. De mannen van de kleine partijen waren het beste in de oneliners en in het ongemerkt nemen van het woord. Socialist Jan Marijnissen voorop, dan de `groene' Rosenmöller en daarna Thom de Graaf van D66. De kleine partijen zijn het meest getraind in ongenuanceerde visies, omdat ze buiten de macht verkeren. Vooral Marijnissen had het hoogste woord. Janpeter Balkenende hield zich in, want is al duidelijk op weg naar het meer genuanceerde regeren. De keurige Hans Dijkstal weigert in de rede te vallen. En Ad Melkert hoefde op het eind alleen maar de wenkbrauwen licht geamuseerd op te trekken als de directeur van een gekkenhuis. Hij had zijn puntje al gescoord met zijn opmerking dat de Europese landen hun ambassadeurs uit Israël moeten terugtrekken. Daarmee haalde hij in zijn eentje het avondnieuws. Afgesproken werk? Melkert vond het een schande dat een toeristenbus vol Europese diplomaten door Israëlische militairen niet tot Yasser Arafat was toegelaten. Ik heb die teleurgestelde schoolklas mannen in pakken op Het Journaal gezien in een hotellobby. Het leek Buitenhof wel.

Ad Melkert probeert geruisloos het premierschap in te glijden. Hij doet braaf zijn portie pretshows, maar achter zijn lach zie je hem al verlangen naar het echte werk in Den Haag. Paul de Leeuw mocht hem zaterdag tutoyeren. De Leeuws clownstrucs in een grote kist mochten op Melkerts afgemeten plezier rekenen. Veel oprecht lachen, niet te veel praten, zo nu en dan een pakkende zin, is het motto.

De politici, vooral de paarse, zaten overal. Minister Zalm bij Paul Haenen in HH Zondag noemde Melkert ,,berekenend'', altijd denkend ,,krijg ik iets terug als ik iets doe''. Maakt hem dat tot een slecht politicus? Ik weet het niet. Pim Fortuyn zat bij Barend & Van Dorp en bij zijn thuisfront Business Class van Harry Mens. En Dijkstal mocht een portret schilderen bij Ralph Inbar. De bedoeling van de serie Zelfportret is dat presentator Inbar die niet kan interviewen een interview afneemt van iemand die niet kan schilderen en een zelfportret maakt. Maar deze slotuitzending viel reuze mee. Inbar had van zijn vorige uitzendingen geleerd en stelde ook wel eens een directe vraag, over Dijkstals piepjonge jaren in Egypte bijvoorbeeld. En Dijkstal was zijn opgewekte zelf. Met kleurkrijt maakte hij zijn portret met rood, Egyptisch zonlicht en er zat enige methode in. Ondertussen had hij het over zijn geweldige jeugd aan het vrijzinnig christelijk lyceum in Den Haag, hoe hij was begonnen met de saxofoon. Hij werd lyrisch toen pianist Cor Bakker zijn favoriete jazznummer speelde. ,,Ik wil ruilen'', zei hij. ,,Ik wil Cor Bakker zijn. Maar ik denk niet dat Cor Bakker fractieleider van de VVD wil worden.'' Ik geloof hem op zijn woord. Geen machtshonger. Te content voor de politiek.