Dol op D66

Er was iets merkwaardigs aan de hand in Zoetermeer. Vrijwel nergens deed D66 het bij de raadsverkiezingen zo goed als hier. De partij steeg van drie naar zeven raadzetels. Lijsttrekker Flip Huisman verklaart het succes uit een nieuwe manier van politiek bedrijven. Dat houdt onder meer in dat als er plannen zijn om ergens een rotonde aan te leggen, de partij eerst poolshoogte neemt bij omwonenden, op basis daarvan een standpunt inneemt en na het besluit het gekozen standpunt nog eens aan de bewoners komt uitleggen. Dat werkt, zegt Huisman. De democraten maken geen deel uit van het college. De minder verheffende verklaring, aangehangen door de collegepartijen, is dat D66 schaamteloos heeft ingespeeld op sentimenten die bij afwezigheid van een leefbaarheidspartij elders moesten worden bevredigd.

Welke verklaring de juiste is, verdient nadere studie. Zeker is wel dat de democraten de introductie van `diftar' tot inzet van de verkiezingen hebben gemaakt. Diftar is het in veel steden beproefde systeem om de hoogte van de afvalstoffenheffing afhankelijk te stellen van het aantal kilo's dat burgers aan de stoeprand zetten. Tot de invoering daarvan besloot de gemeenteraad anderhalf jaar geleden. Dat besluit kon toen alleen genomen worden, zo stellen de democraten, omdat de politiek weigerde te luisteren naar de sluimerende onvrede hierover. Want diftar is dan wel verkocht als een milieuvriendelijke en rechtvaardige manier om van afval af te komen, in de praktijk zou je zien dat Zoetermeer smeriger zou worden, dat het asociaal gedrag in de hand zou werken en dat het duurder zou uitpakken voor de burger.

De gezeten politiek sloeg hard terug. Vijf lijsttrekkers poseerden paginagroot in de krant met een kapitale foto boven de slogan `Voor waarheid en voor diftar'. De boodschap luidde dat straks ten minste 15 procent minder afval zal worden aangeboden, en om nou te gaan denken dat iedereen de stad expres gaat bevuilen om een paar euro's uit te sparen, dat getuigt van minachting voor je eigen medeburgers. En duurder wordt het zeker niet, na een paar jaar vermoedelijk goedkoper. Veel geholpen heeft de advertentie vermoedelijk niet. Diftar was immers al gemaakt tot symbool van de arrogantie van de politiek die de burger iets door de strot duwt en daarvan, vertellen wethouders Andries Heidema (ChristenUnie/SGP) en Paul Scheffer (VVD), hebben de democraten gewoon misbruik gemaakt.

D66 is onlangs uit de onderhandelingen voor een nieuw college gestapt, omdat de andere partijen weigerden het diftarplan in te trekken. Dit tot onbegrip van formateur Scheffer, die erop wijst dat iedereen het toch normaal vindt dat je betaalt voor wat je afneemt, Waarom moet een omaatje voor haar wekelijkse halve afvalzak hetzelfde betalen als haar doe-het-zelf-buurman die rustig al zijn grof vuil aan de stoeprand zet?

Het college is inmiddels vrijwel rond. En diftar gaat door.