Zelfs de president publiceert in taal van Van Riebeeck

,,Fuck de boeren'', snauwde de docent op het Zuid-Afrikaanse Zonderwater Training College toen Wesley Barnard weigerde zijn examens in het Engels te schrijven. ,,Jullie tijd is voorbij.''

Barnard liet het er niet bij zitten en stapte naar de rechter om te eisen dat hij de examens in zijn moedertaal mocht afleggen, het Afrikaans. Het hooggerechtshof in Pretoria buigt zich momenteel over de kwestie maar heeft de student alvast één overwinning toegezegd: bij de volgende examenperiode mag hij schrijven in de taal van zijn voorkeur.

Barnard heeft zich aangesloten bij de lange rij van Afrikaners die hun volle gewicht gooien in de strijd voor het behoud van het Zuid-Afrikaans, tegen het uitsterven van een taal in de verdrukking. Het bestaan van het Afrikaans heeft Zuid-Afrika te danken aan de Nederlandse opperkoopman Jan van Riebeeck, die vandaag precies 350 jaar geleden met zijn schepen de Kaap de Goede Hoop bereikte.

De taal heeft zich sindsdien ontwikkeld tot een mengeling van versimpeld Nederlands, Maleis, Indisch en andere talen die met de slaven naar Zuid-Afrika kwamen. Het Afrikaans is tegenwoordig de moedertaal van 5,5 miljoen Zuid-Afrikanen, niet alleen van blanke boeren, ook van kleurlingen en zwarten.

Jarenlang gold Afrikaans als een verplicht nummer voor alle studenten, samen met Engels. Maar sinds 1994 is het als keuzevak op de grote hoop geveegd, als een van de elf officiële talen die in Zuid-Afrika worden gesproken.

Veel Afrikaners ergeren zich daar groen en geel aan. Een trotse `boer' weigerde vorig jaar plaats te nemen in zijn stoel van een vliegtuig dat op het punt stond te landen in Kaapstad. Hij eiste dat de stewardess het fasten-your-seatbelts-riedeltje eerst in het Afrikaans zou afdraaien.

De Afrikaners kregen deze week hulp uit onverwachte hoek. President Thabo Mbeki maakte zijn debuut als publicerende dichter in het Afrikaans. De speech die hij in 1999 in zijn moedertaal Xhosa voordroeg in het parlement bij het afscheid van Nelson Mandela is een van de, vertaalde, bijdragen in een bloemlezing, samengesteld door schrijver en dichter Antjie Krog. De dichtbundel Met woorde soos met kerse presenteert het `aangrijpendste werk' uit Afrika dat niet eerder in een koloniale taal is verschenen. Heel handig voor Afrikaners die het continent waar ze hun naam aan hebben verbonden, nog beter willen leren kennen.