Rijk leven voor Floris en Fatima Hamster

Op de akkers van het Zuid-Limburgse Sibbe worden binnenkort 45 wilde hamsters uitgezet. Zij kunnen rekenen op een rijk gedekte tafel.

Naarmate de discussie over de wilde hamster vordert, worden hem meer eretitels verleend. Eeuwenlang stond het beestje bij Limburgse boeren bekend als een inhalig monstertje dat de oogst vernielde door graan, peulen en bieten weg te smikkelen. Daaraan dankt hij de geuzennaam korenwolf. Gisteren, bij het begin van een reddingsoperatie voor de veldhamster in Zuid-Limburg, kreeg het beestje van diverse hoogwaardigheidsbekleders er nog enkele epitheta bij. Door voorzitter Frans Wolters van Stichting het Limburgs Landschap werd hij bewierookt als ,,symbool van de spanning tussen economie en ecologie'' om even later door staatssecretaris Geke Faber (Natuurbeheer) bijna terloops te worden gebombardeerd tot ,,ambassadeur van het soortenbeleid''. Zo ver is de verering voortgeschreden. Het bracht cabaretier Hans Dorrestijn er gisteren toe natuurbeschermend Nederland op te roepen de korenwolf niet alleen weer een plaats in het landschap terug te geven die hem toekomt, maar er tevens op toe te zien dat de korenwolf binnenkort de pandabeer verdringt als internationaal knuffelsymbool. ,,Dat wordt tijd'', aldus Dorrestijn.

Op het Zuid-Limburgse Plateau van Margraten werden gisteren twee hamsters uit het fokprogramma getoond. Floris en Fatima, zo heten ze, waren speciaal voor de feestelijkheden van de Rotterdamse Diergaarde Blijdorp naar Zuid-Limburg overgebracht, om enkele uren later weer te worden teruggereden. Tijdens hun bliksembezoek werden ze veelvuldig gefilmd en gefotografeerd door de vele genodigden en de pers. Hoogtepunt was het moment dat ze uit een uiterst klein hokje werden overgezet in een wat grotere kooi om zich daar tegoed te doen aan wilde bloeiers en om vervolgens weer diep weg te duiken onder het stro. Floris en Fatima zijn twee van de 134 wilde hamsters die de afgelopen twee jaar in Rotterdam en bij de natuurbeschermers van Das & Boom in Beek-Ubbergen zijn gefokt. Aanvankelijk zou vorig jaar al een groepje hamsters worden uitgezet, ware het niet dat er nog onvoldoende leefgebieden beschikbaar waren. Over ruim twee jaar moeten elf leefgebieden van in totaal vijfhonderd hectare ,,hamstervriendelijk'' zijn ingericht. Dat verloopt uiterst moeizaam. Het aankopen van grond is erg duur, onder meer door concurrentie met plannen voor de bouw van woningen en bedrijventerreinen, en voor het sluiten van beheerscontracten hebben boeren in Limburg nog steeds dramatisch weinig belangstelling. De meesten willen veel meer dan jaarlijks 2.000 euro per hectare vangen die hun nu wordt voorgehouden. Ook zijn er boeren die door hun omgeving niet voor vol worden aangezien als ze aan hamsterbescherming doen in plaats van hun land te verbouwen. Alleen dankzij een ,,uiterste krachtsinspanning'' van het ministerie van Landbouw, Natuurbeheer en Visserij kon onlangs een gebied bij Sibbe worden aangekocht. Het is nu in totaal liefst 60 hectare groot, ruim voldoende om een eerste groep hamsters te voorzien van een ,,rijk gedekte tafel'' alsmede van voldoende rust en bescherming tegen roofdieren.

Over de wijze van uitzetten zijn verhitte discussies gevoerd. Vereniging Das & Boom spande begin dit jaar een kort geding aan tegen Faber, niet alleen omdat het gebied aanvankelijk te klein was maar ook omdat het graan nog onvoldoende zou zijn opgeschoten om voedsel en bescherming te bieden. De directeur van Blijdorp bleek het tijdens een veldbezoek daarmee eens.

Uiteindelijk was het een ambtenaar van de provincie Limburg die tijdens dit veldbezoek het idee opperde om de dieren pas in juni uit te zetten, aanvankelijk afgeschermd, en ze pas in augustus, als de gewassen hoog genoeg zijn, daadwerkelijk los te laten. De wijfjes worden ter plaatse gedekt en krijgen elk een ren van zes bij zes meter om in te baren, inclusief een geprefabriceerde burcht om in weg te duiken.

Zo gaat het uitzetten dan toch gebeuren. Zelfs Vereniging Das & Boom, die zonder de korenwolf wellicht een stille dood zou zijn gestorven, is met dit compromis akkoord gegaan. Zij het ,,met gebalde vuisten in de zak''. Voorzitter Jaap Dirkmaat en andere medewerkers van Das & Boom hamerden er gisteren op dat het ministerie en de provincie Limburg haast moeten maken met het inrichten van leefgebieden voor de volgende groep hamsters die langzamerhand uit hun fokhokken barsten, en dat als er volgend jaar niet genoeg hamsterhectares zijn, er juridisch wat zal zwaaien.