Melkert en Dijkstal hebben het samen gezellig

Na de lawaaiige verkiezingsdebatten met Pim Fortuyn was het debat tussen Melkert (PvdA) en Dijkstal (VVD) gisteren in Groningen ouderwets voorspelbaar.

Dat was toch even schrikken aan het slot van het statische en vooral vriendelijke verkiezingsdebat. Niemand had het opgemerkt, geen enkele vraag bevatte een toespeling op zijn ideëen en opeens bleek de geest van Pim Fortuyn al anderhalf uur in de Groninger Martinikerk te hebben gezweefd.

Na de laatste vraag aan de lijsttrekkers Dijkstal (VVD) en Melkert (PvdA) mochten vijftig noordelijke ondernemers tot slot hun voorkeur bij de komende verkiezingen aangeven. Twaalf procent kiest in mei Fortuyn, zo bleek. De PvdA lijdt daardoor het grootste verlies. Alsof ze het zo afgesproken hadden, lieten Melkert en Dijkstal niets merken. Een serieuze reactie bleef uit.

De twee lijsttrekkers hadden tot dan een rustige avond beleefd, de enkele met moeite bij elkaar gesprokkelde publieksvragen, brachten hen geen moment in de problemen. Zelfs het uitblijven van een duidelijke toezegging over steun voor de scheepsbouw in de regio leidde in de zaal slechts tot de berustende conclusie dat deze bedrijfstak dan kapot zal gaan. ,,Dan hebben we er weer zoveel werklozen bij'', aldus een ondernemer.

Het debat was georganiseerd door de noordelijke ondernemers die onder meer verenigd zijn in de Commercieele Club en trok enkele honderden belangstellenden. Zij keken en luisterden in de kerkbanken naar twee heren in donker pak met das op een podium.

Ontspannen rechtop achter een tafeltje met bloemstuk lieten Melkert en Dijkstal elkaar uitspreken, soms een smekende blik werpend op de gespreksleider als een antwoord over de twee volle minuten ging. De traditionele aanpak, waarbij de economisch-financiële onderwerpen keurig in blokken waren verdeeld, maakte een levendige discussie onmogelijk.

De aanvoerders van VVD en PvdA maakten ruim gebruik van de gelegenheid om de eigen programmapunten zoals veiligheid, zorg en werkgelegenheid of lastenverlichting en een grotere vrijheid voor ondernemers nadrukkelijk onder de aandacht te brengen. Zelfs een enkele stekelige opmerking van Melkert over de slappe aanpak van de VVD-coryfeëen Jorritsma (Economische Zaken) en Zalm (Financiën) bij de publiek-private samenwerking liet Dijkstal in deze amicale sfeer onweersproken.

Na de tumultueuze, lawaaiige bijeenkomsten met Fortuyn verzuchtten Haagse politici om beurten dat ze zo graag inhoudelijk wilden discussiëren. De onderlinge verschillen analyseren om zo de kiezers zelf een afweging te laten maken. Ook al was er anderhalf uur voor beschikbaar, niemand waagde het gisteravond om de sprekers te onderbreken of een pesterige opmerking te maken, het inhoudelijke debat kwam niet echt op gang. De verschillen tussen VVD- en PvdA-verkiezingsprogramma passeerden nog eens de revue. En bij dit alles hebben de heren het toch wel gezellig met elkaar, dat wilden ze best toegeven. Zoals ze ook de zegeningen van acht jaar paars ieder voor zich over het voetlicht wilden brengen: er is enorm veel puin geruimd.

Zoals wel vaker als het al te rustig gaat, is Dijkstal de eerste die wat baldadig wordt. Toen Melkert aangaf liever met hem zaken te doen dan met de vroegere liberale Wiegel pakte Dijkstal het bloemstukje van zijn tafel en bood het zijn tegenstander onder gelach van de zaal aan. Vijf minuten later kreeg hij het weer terug omdat hij toch niet bereid blijkt op korte termijn de uitnodiging van de PvdA te honoreren om ter plekke zaken te doen over de WAO. ,,Wat let je, er ligt een voorstel, we kunnen het nu samen regelen'', had Melkert gezegd. Dat was volgens Dijkstal te kort door de bocht. Eerst moet het kabinet wat van zich laten horen. ,,Dus toch weer wachten'', besloot Melkert schouderophalend.