`Meesterbrein' genocide boycot sleutelproces

De ex-kolonel die wordt beschouwd als het meesterbrein achter de genocide van acht jaar geleden in Rwanda, is vanochtend in het Tanzaniaanse Arusha niet in de rechtszaal van het Rwanda-tribunaal verschenen. Hij moet daar terechtstaan op verdenking van oorlogsmisdaden. Hij en drie andere verdachten weigerden hun cellen te verlaten. Ze boycotten het proces omdat hun advocaten te laat de beschikking zouden hebben gekregen over cruciale documenten.

Ex-kolonel Theoneste Bagasora moest vandaag voor het VN-tribunaal verschijnen, samen met drie andere militaire kopstukken, Aloys Ntabakuze, Anatole Nsengiyumva en Gartien Kabiligi. Ze worden ervan verdacht gezamenlijk drie jaar aan een plan te hebben gewerkt om de Tutsi-meerderheid uit te roeien. Om te voorkomen dat de toenmalige Hutu-regering te grote concessies zou doen aan de Tutsi's hebben ze hun plan in werking gesteld. Uiteindelijk werden acht jaar geleden in drie maanden tijd 800.000 Tutsi's en gematigde Hutu's vermoord. De vier verdachten hebben steeds ontkend.

Overlevenden van de genocide hopen dat het proces aan het licht brengt hoe de civiele en militaire elite het bloedbad exact heeft voorbereid. Ze verwachten ook dat de rechtszaak voor eens en voor altijd een eind maakt aan beweringen van Hutu-leiders dat nooit sprake is geweest van een georkestreerde actie en een complot.

Het Rwanda-tribunaal heeft tot nu toe acht mensen veroordeeld voor hun bemoeienis met de genocide, variërend van ex-premier Jean Kambanda tot de directeur van een theefabriek. Anders dan hun voorgangers hebben de vier verdachten die vandaag moesten terechtstaan, niet zelf deelgenomen aan de slachting. Zij deelden de bevelen uit, zij deden het voorbereidend werk. Volgens de aanklacht waren zij ondermeer verantwoordelijk voor de training van milities. Ze zouden ook wapens hebben gedistribueerd en lijsten hebben opgesteld van tegenstanders die moesten worden geëlimineerd. Bagasora kreeg de leiding over het leger nadat het vliegtuig van de Rwandese president Juvenal Habyarimana op 6 april was neergeschoten.