Boodschappen doen achter de computer

Dankzij de groeiende rol van internet is de verzamelwereld een stuk overzichtelijker geworden. Dat heeft leuke, maar ook minder leuke kanten.

`Ik dacht dat ik een gigantische collectie had, die wel zo'n beetje compleet was. Op rommelmarkten en ruilbeurzen vond ik al jaren niets nieuws meer. Totdat internet doorbrak en ik ontdekte dat tussen 1977 en 1981 alle albums en singles van Herman Brood in bijna elk land ter wereld waren uitgebracht – van Japan en Australië tot Zuid-Amerika. Nu heb ik de illusie opgegeven ooit alle buitenlandse en afwijkende persingen bijeen te krijgen.'' Jaap Stiemer uit Hoorn, bijna 25 jaar Brood-verzamelaar, is sindsdien weer op jacht. ,,Als ik op een internetveiling een Japanse persing binnenhaal, voel ik me toch erg gelukkig.''

De sinds 1995 groeiende rol van internet bezorgt de verzamelaar dubbele gevoelens. ,,De hele wereld is antiquariaat, maar de hele wereld is ook klant'', zegt Bart Funnekotter. De 28-jarige Leidenaar interesseert zich voor een specifieke, internationale reep van de boekenmarkt: boeken uit de Tweede Wereldoorlog over de Tweede Wereldoorlog. Zijn collectie gesigneerde foto's van oorlogspiloten noemt hij ,,een zijpad''.

Internet lokt de verzamelaar met instant bevrediging. Vooral de grenzeloze vlooienmarkt eBay, zonder twijfel het grootste veilinghuis op het net, zorgt voor een voortdurende koopkoorts. Funnekotter: ,,De eerste maanden dat ik op eBay rondkeek, kocht ik me helemaal wezenloos. Nog elke dag check ik in een kwartiertje de in aanmerking komende categorieën.''

,,Internet zorgt voor een totaal andere kijk op verzamelen'', stelt Stiemer. ,,De lol is er grotendeels af. Het is bijna administratief werk geworden.'' Funnekotter: ,,Het eindeloos snuffelen tussen oude boeken is vervangen door boodschappen doen achter je computer. Ik mis het juichmoment dat ik had als ik in een kraampje een lang gezocht boek in mijn handen hield.'' Bovendien bevordert de wereldwijde markt de prijsbewustheid, stellen ze bedroefd vast. Een mooi item voor een koopje op de kop tikken is er niet meer bij.

De romantiek is verdwenen, maar het immense aanbod en de spanning van de veiling vergoeden veel. Anders dan bij een real life veiling kent eBay een eindtijd – bij spullen uit andere werelddelen op incourante tijdstippen. Stiemer: ,,Als ik een plaat erg graag wil, sta ik om vier uur 's nachts op om in de laatste seconden een bod uit te brengen.'' Voor Funnekotter geldt hetzelfde. ,,Maar de laatste tijd word ik steeds vaker op het allerlaatste moment gepakt door mensen met sniper-programmaatjes.'' Dergelijke op het net verkrijgbare software automatiseert het bieden en doet een halve seconde voor sluiting van de veiling het hoogste bod. ,,Dan zit ik echt te vloeken. Maar ik weiger er zelf aan mee te doen. Het is niet sportief.''

Een sporadische topaankoop van honderden dollars daargelaten, gaan Stiemer en Funnekotter niet mee in de prijsopdrijving. Funnekotter: ,,Ik kan toch niet op tegen die gepensioneerde managers uit de VS.'' Stiemer zou kunnen handelen in zelf gebrande cd's met concertopnames of afwijkende opnames, maar staat alleen open voor ruilen. ,,Op mijn site staat een lijst met wat ik heb. Wie een kopietje wil moet een plaat of opname aanbieden die nog ontbreekt.''

E-mail zorgt ervoor dat het contact met levende mensen niet geheel verdwijnt. ,,Mede door mijn Brood-site maak ik deel uit van een groep van twintig Brood-fans die elkaar op de hoogte houden,'' vertelt Stiemer. Hij wordt zelfs door meer mensen benaderd dan hem lief is. ,,Door mijn site krijg ik ook ontzettend veel e-mails van andere fans, zo'n twee of drie per dag. Dat is meer dan ik kan en wil beantwoorden in mijn vrije tijd.''

Ook de platenmaatschappij van Brood wist Stiemer na de veelbesproken zelfmoord te vinden. Op de herdenkingsbox met vier cd's staan diverse opnames uit zijn collectie en hij werd gevraagd het begeleidende tekstboekje te schrijven. ,,Dat was de kroon op mijn verzamelwoede. Ik was wel even Brood-moe, maar toen ik weer wat interessants op eBay zag, kon ik het niet laten een bod uit te brengen.''

Website Jaap Stiemer: http://www.zing.demon.nl

Sniper-programma's: http://www.auctionsniper.com/

http://esnipe.com/

http://isnipeit.com/