F-16's eind juni naar Kirgizië

Nederlandse F-16's vertrekken waarschijnlijk eind juni of begin juli naar Kirgizië, vanwaar ze missies zullen uitvoeren boven Afghanistan. Dat schrijven de ministers De Grave (Defensie) en Van Aartsen (Buitenlandse Zaken) in een brief aan de Tweede Kamer.

Volgens de woordvoerder van De Grave kunnen de toestellen worden ingezet voor close air support, het uitvoeren van bombardementen ter ondersteuning van troepen op de grond. Volgens de woordvoerder gaat het om ,,twee à vier'' Nederlandse toestellen. Zeker is dit niet, aldus de woordvoerder, ,,omdat alles nog in beweging is''.

De F-16's vormen de aflossing van Franse gevechtsvliegtuigen die opereren vanaf de Kirgizische vliegbasis Mana. Tijdens operatie `Anaconda', het Amerikaanse offensief tegen Al Qaeda-strijders in Zuid-Oost Afghanistan, voerden deze Mirages bombardementen uit. Operatie Anaconda is inmiddels afgerond, maar de gevechten met ,,restanten'' van Al Qaeda niet, zo meldt de brief. Zo heeft Groot-Brittannië besloten 1.700 extra militairen naar het gebied te sturen om de VS te helpen bij de gevechten. Behalve F-16's stuurt Nederland over enkele weken ook een Hercules transporttoestel naar Kirgizië. Een KDC-10 tankvliegtuig gaat rond die tijd naar Qatar.

De Nederlandse fregatten die deelnemen aan operatie Enduring Freedom in de Arabische Zee krijgen extra bevoegdheden, zo meldt de brief. Daar waar de VS zich het recht voorbehouden schepen te enteren en verdachten aan boord te arresteren, was het de Nederlandse fregatten alleen toegestaan schepen te volgen. Volgens Nederland ontbrak het aan een internationale rechtsgrond om schepen in internationale wateren aan te houden.

Inmiddels heeft het kabinet echter besloten de bevoegdheden van de twee schepen licht uit te breiden. Zo zullen Nederlandse mariniers aan boord gaan van schepen, mits de kapitein van het te onderzoeken schip daar mee akkoord gaat. Dit is in overeenstemming met regelingen die de meeste andere coalitielanden hebben getroffen voor het uitvoeren van `boardings'. Om de inspecties uit te voeren, zullen 12 mariniers worden overgebracht naar de Van Amstel, en de Philips van Almonde.

De brief vermeldt ook dat er internationaal geen animo bestaat voor het uitbreiden van ISAF, de internationale vredesmacht in Kabul, waaraan Nederland met ongeveer tweehonderd militairen deelneemt. Legering in andere steden wordt logistiek te ingewikkeld en te risicovol geacht, aldus de brief. Wel maken 21 Nederlandse militairen deel uit van een `humanitair detachement' dat assisteert in het door een aardbeving getroffen gebied ten noorden van Kabul.