`We worden al jaren uitgeperst door Philips'

Volgens de organiserende vakbonden staakten vandaag meer dan tienduizend Philips-werknemers om een procent meer loon.

Ook stakingen moeten in Nederland ordelijk verlopen. ,,Vanuit het zalencentrum lopen we naar het PSV-stadion. Rechts houden en niet over de busbanen. Laten we er een fijne en rustige wandeling van maken.''

Dit kregen de driehonderd Philips-medewerkers vanochtend te horen die zich in zalencentrum De Ambassadeur hadden verzameld. Ordelijk is het verloop van de staking bij het elektronicaconcern, maar ook wat weifelend. Bij de poorten van de Philips Machinefabrieken in Acht was het vanochtend wel erg stil, hield Ger Klinkenberg van FNV zijn toehoorders voor. ,,We hebben de buitenwereld op een dwaalspoor gebracht.'' Iedereen zat binnen koffie te drinken en niemand wilde naar buiten.

Het weifelende begin is ook niet zo verrassend, want het concern kent op het stakingsvlak geen grote geschiedenis. ,,In 1990 stond ik weliswaar 5.000 man toe te spreken, maar de productie heeft er toen niet onder geleden. Bijna iedereen had een dagje vrij'', aldus Klinkenberg. Het is daardoor meer dan vijftig jaar geleden dat er grotere acties plaatsvonden dan vandaag.

Volgens de organiserende vakbonden FNV en CNV hadden zich tegen het middaguur ,,tussen de vier- en zesduizend'' mensen zich ingeschreven als staker. In de middag zou dit aantal verder oplopen tot boven de tienduizend. Vestigingen in tien plaatsen, waaronder Oss, Roosendaal, Drachten en Stadskanaal, liggen voor 24 uur stil. ,,Alleen het kantoorpersoneel in Oss werkt door, maar zij maken niets. Maar daarmee wil ik niet zeggen dat zij geen belangrijk werk doen'', voegt Klinkenberg er snel aan toe.

Mensen uit vestigingen in de nabijheid van Eindhoven, waaronder die in Acht, verzamelden zich tegen het middaguur bij het PSV-voetbalstadion om hun onvrede kenbaar te maken. Centraal staat de eis van een loonsverhoging van 3,5 procent. Philips deed vorige maand een ultiem bod van 2,5 procent. Maar niet alleen koopkrachtbehoud lijkt de inzet van de acties. ,,We hebben al jaren het idee uitgeperst te worden'', zegt een medewerker uit de vestiging van Acht. ,,Door het vertrek van de uitzendkrachten hebben we keihard gewerkt. Maar als het op afrekenen aankomt, is de Philips-top niet thuis. Behalve als ze zelf moeten incasseren.''

Met name de opties en bonussen van het management zijn tegen het zere been van het lagere personeel. ,,De uitkering van 10 miljoen euro aan financieel directeur Hommen is bijna voldoende om die ene procent extra aan de 30.000 Nederlandse medewerkers uit te keren'', stelt FNV-onderhandelaar Joke Huberts. ,,Goede mensen moet je goed betalen, is door het bedrijf gezegd: juist dat soort uitspraken doet pijn.'' Ook het twee jaar geleden ingevoerde beoordelingssysteem zit de meesten nog dwars. ,,Daardoor is de kans groot dat iemand niet eens de volledige loonstijging incasseert. Philips stelt in een reactie dat de concurrentiepositie van de Nederlandse activiteiten achteruitholt. ,,In vier jaar hebben we Duitsland 14 procent ingelopen wat betreft de loonkosten. Die 3,5 procent is een brug te ver.'' Eerder heeft het bedrijf er op gewezen dat het moeilijke tijden doormaakt, getuige het recordverlies vorig jaar van 2,5 miljard euro. Dat de opties van de top bij het geschil worden gehaald, betreurt Philips. ,,Die staan hier los van.''

Probleem voor de bonden is dat van een eenheid geen sprake is. De Unie heeft een principe-akkoord (2,5 procent plus eenmalig half procent) gesloten, terwijl de VHPP (hoger personeel) in zijn statuten heeft staan dat er nooit gestaakt mag worden. De Unie is een kleine bond, zo probeerde CNV-onderhandelaar Bogaard het probleem te bagatelliseren. Tot veel plezier van zijn toehoorders. ,,Ze wilden een ledenraadpleging houden, maar het lid was op vakantie.''