Montenegro: onafhankelijkheid komt er toch

De Montenegrijnse president, Milo Djukanovic, heeft gisteren het recente akkoord over een `unie' tussen Servië en Montenegro verdedigd als een ,,overgangsregeling'' die, zij het op termijn, onherroepelijk leidt naar de onafhankelijkheid van Montenegro.

Djukanovic gaf gisteren in het parlement tekst en uitleg over het akkoord met Servië, dat hij op 14 maart – onder zware druk van de Europese Unie – in Belgrado ondertekende. Het akkoord voorziet in een voortzetting van de statenbond met Servië, zij het niet langer onder de naam Joegoslavië, maar onder de naam `Servië en Montenegro'. Beide landen krijgen een grote mate van autonomie onder een centrale regering met geringe bevoegdheden. Na drie jaar zouden de Montenegrijnen in een referendum mogen beslissen of ze dit arrangement willen voortzetten dan wel onafhankelijk willen worden.

Djukanovic, die jarenlang heeft geijverd voor de onafhankelijkheid van Montenegro en die sinds 14 maart zwaar is gekritiseerd door zijn eigen achterban en zijn eigen bondgenoten, verdedigde de afspraken met Servië en de EU als een opzet met een zeer tijdelijk karakter, die over drie jaar zal uitlopen op de onafhankelijkheid van zowel Montenegro als Servië. Deze ,,overgangsregeling'', zo zei hij, ,,betekent een passend kader voor de verwezenlijking van de stategische doelen'' van Montenegro.

Djukanovic was in het bijzonder verheugd over de afschaffing van de naam Joegoslavië, die naar zijn zeggen de Servische overheersing symboliseert. ,,Voor het eerst sinds een eeuw zal Montenegro internationaal bekend staan onder zijn eigen naam. Er zal geen Joegoslavië meer zijn en er zal geen mogelijkheid meer zijn de nationale identiteit van Montenegro te verhullen'', aldus Djukanovic. Over drie jhaar, zo ging hij verder, zal Montenegro ,,vrijelijk zijn democratische weg kunnen kiezen''. ,,We hebben altijd voor dat perspectief geopteerd en het akkoord over de unie met Servië garandeert ons dat.'' Montenegro kan, los van wat de Serviërs doen, eigen hervormingen doorvoeren en eigen prestaties handhaven. ,,Alles wat we hebben gedaan op monetair, fiscaal en begrotingsgebied, op het gebied van in- en uitvoer, douane, veiligheid en buitenlandse zaken is met dit akkoord een duidelijke onderstreping van de Montenegrijnse soevereiniteit geworden'', aldus de president.

Het Montenegrijnse parlement moet de nieuwe opzet goedkeuren, net als de parlementen van Joegoslavië en Servië. Djukanovic kan niet rekenen op de twee partijen die hem tot nu toe – wegens zijn streven naar onafhankelijkheid – hebben gesteund, de sociaal-democraten en de liberalen. Aan de andere kant zal hij wel de steun krijgen van de oppositie, die hem tot nu toe – wegens zijn streven naar onafhankelijkheid – fel heeft bestreden.