Bibliotheken VS tegen filteren web

Openbare bibliotheken en burgerrechtenorganisaties in de Verenigde Staten betwisten een federale wet die bibliotheken en scholen verplicht de toegang tot `onbehoorlijke' websites te blokkeren. De zaak dient deze week voor een rechtbank in Philadelphia.

De wet, de Children's Internet Protection Act (CIPA), dwingt bibliotheken en scholen filterprogramma's te installeren op openbaar toegankelijke computers. Daarmee moet voorkomen worden dat kinderen `onbehoorlijke' websites, zoals pornosites en racistische sites, kunnen bekijken. Alleen bibliotheken en scholen die filters hebben aangebracht, krijgen overheidssubsidie waarmee ze de toegang tot internet kunnen betalen.

Een coalitie bestaande uit de American Civil Liberties Union (ACLU), de American Library Association en internetaanbieders acht de wet in strijd met het grondwettelijke recht op vrije toegang tot informatie. Ze menen dat bibliotheken en scholen niet langer informatievoorzienend zullen zijn en vrezen dat hun door belangenorganisaties steeds meer beperkingen zullen worden opgelegd.

Daarnaast vinden de organisaties dat de wet volwassenen benadeeld: ook zij kunnen de websites die voor kinderen ontoegankelijk zijn gemaakt niet meer bekijken.

Ook menen ze dat de door de overheid verplicht gestelde filterprogramma's slechts ten dele werken. Een filter analyseert webadressen en trefwoorden op websites. Komt er bijvoorbeeld `seks' of `jodenhaat' op een site voor, dan wordt de site geblokkeerd. Nadeel is dat websites over aids/hiv en de Tweede Wereldoorlog dan ook worden tegengehouden, waardoor onderzoek naar deze onderwerpen wordt gehinderd.

,,In plaats van te vertrouwen op filters, zouden we onze kinderen moeten leren omgaan met internet'', betoogde Judith Krug van de American Library Association gisteren. ,,Het is niet alleen een kwestie van goed en slecht leren te herkennen, maar ook te leren hoe informatie op een bewuste manier kan worden gebruikt.''

Volgens de Amerikaanse regering censureert de CIPA-wet niet. Ze meent dat bibliotheken ervoor kunnen kiezen geen filters te installeren. Bovendien, zo betoogde de openbaar aanklager gisteren, is pornografisch en racistisch materiaal ook niet in de papieren collectie van bibliotheken opgenomen.

De regering zegt tevens dat de techniek van het analyseren van websites op onwenselijke inhoud steeds beter wordt. N2K2, de grootste producent van filters, wilde gisteren slechts achter gesloten deuren uitleggen hoe zijn programma's werken.

Het is de derde poging van de Amerikaanse regering internettoegang aan banden te leggen om kinderen te beschermen. In 1996 meende het Hooggerechtshof echter dat de Communication Decency Act, die het versturen van pornografisch materiaal strafbaar maakte, een inbreuk op de vrijheid van meningsuiting was. Een federale rechtbank meende in 1998 dat de de Children's Online Protection Act, die voorschreef dat `voor minderjarigen schadelijke sites' niet makkelijk te vinden mochten zijn, te ,,vaag'' was. Een uitspraak van het Hooggerechtshof over deze wet wordt dit voorjaar verwacht.

De CIPA-wet, die door de regering-Clinton in 2000 werd aangenomen, moet in oktober zijn uitgevoerd. Ruim 84.000 scholen en 16.000 bibliotheken in de VS moeten dan de filters hebben geïnstalleerd.

Naar verwachting zal de rechtzaak een week duren. Beide partijen hebben al aangekondigd bij verlies in hoger beroep te zullen gaan.

dossier filteren: www.nrc.nl