Bont schouwspel vol verveelde, moderne mensen

Het mooie vijvertje met fontein, vooraan op het podium, wordt achteloos mishandeld. Er vallen appels, braaksel, ijsjes en mensen in. Eromheen heerst een feest. In prachtige kostuums wandelen rijke, verveelde types voorbij, ze halen drank bij de bar en drommen samen als een minister per helikopter verschijnt en lege praat verkoopt aan plots verschenen vluchtelingen. Minister: ,,Jullie moeten een hoop groenten eten. Dat is erg gezond''. Vluchtelingen: ,,Heel erg bedankt''. De minister verdwijnt weer met veel geraas en het feest tuimelt verder de dronken nacht in. Steeds meer paartjes rollen halfnaakt uit de struiken en in het epicentrum van al die chaos zit een jongen met een laptop die alsmaar probeert contract te krijgen met zijn chatvriendin.

Hooguit 17 van de Israëlische schrijver Joshua Sobol ging afgelopen zaterdag in wereldpremière bij de Theatercompagnie. Het stuk, geregisseerd door Jappe Claes, is te zien als een hedendaagse variant op het Tsjechov motief: iedereen wacht verlangend op iets en niemand gaat ergens naartoe. Sokol doorspekte zijn verhaal met de moderne luxeproblemen van mensen in rijke landen. De schrijfster die maar geen Echt Leed in haar leven treft en dus in alles een gemiddelde auteur en een gemiddeld mens blijft, de vrouw die per se wil dat haar man een genetische test ondergaat omdat hij perfect moet zijn, wil zij een kind zonder gebreken kunnen baren. Maar ook de grijze heer met een afwijkende nier die op een transplantatie wacht van een ter dood veroordeelde Chinees, omdat men in China nog mensen executeert met een nekschot en niet op een elektrische stoel, zoals in Amerika. Zelfs God ontkomt niet aan dit circus van oppervlakkigheid. Hoewel niemand het weet en het niemand interesseert, zou hij wel eens de organisator kunnen zijn van dit feestje in de grote tuin, dit Hof van Eden gevuld met de moderne, gedegenereerde mens. Gekleed in een wit pak zit God incognito op een tuinstoel en drinkt champagne. Als de jongen met laptop hem een miljoen biedt om zijn zetel te verlaten, probeert God hem eerst te verleiden, neemt dan het geld aan en loopt vervolgens weg over het water van de gemaltraiteerde vijver. Nu mag de jongen het centrum van de wereld spelen. Enige tijd tracht hij de drama's om zich heen te besturen, maar ook hij ontkomt uiteindelijk niet aan de absurde dans van leeghoofdigen. Als hij de nieuwe Global God moet voorstellen, dan is de wereld er niet beter op geworden.

Maar dat wisten we natuurlijk al en daarin ligt de makke van Hooguit 17. Alle personages druipen van de nadrukkelijke zinloosheid die auteur Sokol ze heeft meegegeven. Zelfs al heeft regisseur Jappe Claes een aantal figuren geschrapt, er blijven er genoeg over om duidelijk te maken dat dit geen goed bestaan is. Het mist inhoud, echtheid, liefde, mededogen; niemand leeft het leven dat hij of zij wil leven en niets leidt tot iets. Dat is al vanaf het eerst moment duidelijk en zo blijft het, tot aan het bloederige einde vol overvloedige naaktheid toe.

Claes heeft zich kundig over de uitwerking ontfermd. Hij heeft een bont schouwspel gecreëerd met talloze personages die het toneel op en af stormen. Het decor is prachtig. In het begin een langzaam zakkende rode zon op de achterwand, het podium onderverdeeld in diverse niveaus, bedekt met boomblaadjes. De vijver en takkenbossen als struiken, houden precies het midden tussen een schetsmatige tuin en een herfstige kale wereld. Twee uur en tien minuten lang blijft het boeiend om te kijken wie er nu weer uit de bosjes komt duikelen en de ontboezemingen hebben een mooie mix van absurditeit en poging tot oprechtheid. Het mooiste is de oudere dame die, steil achterover hellend, aan iedereen die ze tegenkomt vraagt hoe dat nou zit met die wintertijd. Winnen we een uur of verliezen er een? Behalve de nieuwe God is er niemand die echt de moeite neemt haar te helpen. De vrouw is te zonderling, met een digitaal horloge dat ze ook niet kan bevatten. Maar Sokol verzon ook deze dame niet voor niets. Zij is de enige die zich, letterlijk, vragen stelt over de tijd waarin we leven.

Voorstelling: Hooguit 17, een gardenparty door de Theatercompagnie. Gezien: 23/3 Compagnietheater, Amsterdam. Aldaar t/m 6/4. Inl. 020-520 5320 of www.theatercompagnie.nl