Amerika is zuiderburen niet vergeten

,,De Verenigde Staten hebben belang bij een welvarende en vreedzame buurt.'' Met die woorden heeft president Bush, op bezoek in El Salvador, gezegd dat hij Latijns Amerika niet is vergeten.

Bush deed zijn uitspraak gisteren op de laatste dag van zijn bezoek aan Latijns Amerika in een poging kritiek uit de weg te nemen dat de Verenigde Staten sinds de terroristische aanslagen van 11 september geen oog hebben voor Centraal- en Zuid-Amerika. Zo deed Bush de belofte aan Latijns Amerikaanse landen die het beste voorhebben met de ontwikkeling van hun democratie, dat zij zullen worden toegelaten tot een handelszone met de VS. Op die manier wil Bush die landen behulpzaam zijn bij het creëren van banen.

Bush sprak gisteren vanuit El Salvador, een land waar de Verenigde Staten een grote politieke rol hebben gespeeld. Het was het laatste land wat hij aandeed tijdens zijn bliksembezoek aan Latijns Amerika. Na zijn deelname aan de VN-conferentie in het Mexicaanse Monterrey ging Bush naar Peru en El Salvador.

Zijn reis was een pleidooi voor open markten, anti-terreur-maatregelen en democratische hervormingen. Maar hij leek vooral bedoeld om een verkiezingsbelofte, waarin hij meer aandacht voor de ontwikkeling van Latijns Amerika heeft toegezegd, goed te maken. ,,Ik ben er volledig van overtuigd dat de beste politiek die de Verenigde Staten kunnen voeren is dat wij aandacht besteden aan onze vrienden'' aldus Bush. Hij beloofde meer handel met die landen die ,,oude manieren hebben veranderd en nieuwe welvaart en vrijheid hebben gevonden.'' Landen die eens werden ontwricht door burgeroorlog, maar de vrijheid hebben bevochten, verdienen banen als beloning, zie Bush tijdens een lunch met de politieke kopstukken van El Salvador, Belize, Guatemala, Nicaragua, Costa Rica, Honduras en Panama. Die banen zouden er vanzelf komen wanneer de vrijhandelszone die Bush voor ogen heeft tot stand komt.

Critici zijn van mening dat de beloften van Bush voorbarig zijn omdat nog lang geen sprake is van een dergelijke zone. Die kwestie is ook aangehaald door de Amerikaanse minister van Buitenlandse Zaken Colin Powell. Gisteren zei hij dat een handelsovereenkomst met Centraal-Amerika er voorlopig niet in zit omdat eerst overeenkomsten met die landen afzonderlijk uitonderhandeld dienen te worden.

Voorts bestaat kritiek op de keuze van de landen die Bush heeft aangedaan. Mexico, Peru en El Salvador zijn binnen de Latijns Amerikaanse verhoudingen landen met relatief positieve politieke en economische vooruitzichten. Dat kan van landen als Argentinië, Colombia en Venezuela niet gezegd worden. Volgens Michael Shifter, analyticus van Inter-American Dialogue, een denktank in Washington, trachten de VS te zeggen dat zij Latijns Amerika niet zijn vergeten sinds 11 september, ,,maar het is de realiteit dat met de oorlog tegen de terreur en het Midden-Oosten, Latijns Amerika niet boven aan de agenda zal komen te staan.'' Shifter vindt die ontwikkeling ,,zorgelijk' en noemt de politieke situatie in Latijns-Amerika ,,niet stabiel''.