Duitse Bondsraad ruziet over nieuwe immigratiewet

De Duitse Bondsraad heeft zich gisteren in een tumultueus debat uitgesproken over een nieuwe immigratiewet. Volgens de rood-groene regering is de wet aangenomen, maar de christen-democratische oppositie vindt dat de stemming in strijd is met de grondwet.

De immigratiewet werd begin van de maand aangenomen door de Bondsdag, de Duitse Tweede Kamer. Maar in de 69 zetels tellende Bondsraad, de Eerste Kamer, die is samengesteld op basis van de regeringen van de deelstaten, had kanselier Gerhard Schröder geen meerderheid. De stemmen leken te staken bij 31 vóór en 31 tegen de wet, nadat stadstaat Bremen zich van stemming had onthouden.

Cruciaal was daardoor de positie van de deelstaat Brandenburg, goed voor vier stemmen. In Brandenburg regeert een grote coalitie van sociaal-democraten (SPD) en christen-democraten (CDU). Twee stemmen zijn in handen van de SPD-minister-president Manfred Stolpe. De andere twee zijn in handen van diens plaatsvervanger, minister van Binnenlandse Zaken, Jörg Schönbohm (CDU).

Nadat Brandenburg echter de stemmen had uitgebracht, concludeerde Bondsraadvoorzitter Klaus Wowereit (de regerende burgemeester van Berlijn namens de SPD) dat Brandenburg vóór had gestemd. Daarop volgde een woedend protest van de minister-president van Hessen, CDU'er Roland Koch, die riep: ,,U manipuleert een beslissing van de Bondsraad.'' Zijn partijgenoot Bernhard Vogel, minister-president van Thüringen, stelde daarop vast dat Wowereit handelde in strijd met de grondwet. Anticiperend op de stemming hadden staatsrechtsgeleerden de hele ochtend al gedebatteerd over de vraag of een deelstaat verdeeld mag stemmen. Ze werden het daarover niet eens. Onduidelijk is nu wat de status van de wet is.

Met de wet wil de regering het immigratiebeleid beter regelen. Centraal staat de behoefte van de arbeidsmarkt. Het aantal verblijfstitels wordt teruggebracht van vijf naar twee (een onbeperkte of een beperkte vestigingsvergunning). De wet moet misbruik van het asielrecht tegengaan en buitenlanders een betere kans op integratie bieden. De redenen voor politiek asiel worden niet gewijzigd. Wel wordt een onderscheid gemaakt tussen mensen die niet uitgezet willen worden en mensen die niet uitgezet kunnen worden. De laatste groep krijgt een beperkt verblijfsrecht. Nu worden 250.000 buitenlanders in Duitsland gedoogd.

Vervolg DUITSLAND: pagina 5

Wet is krachtmeting kanselierskandidaten

Vervolg van pagina 1

Buitenlanders die niet weg willen, zullen met meer dwang tot vertrek worden aangespoord. Buitenlanders in afwachting van uitzetting kunnen in hun bewegingsvrijheid beperkt worden of verplicht worden zich in een uitzetcentrum te vestigen.

Immigranten krijgen in de nieuwe het recht op een integratiecursus die hen vertrouwd moet maken met taal, cultuur, samenleving en rechtsorde. Voor mensen die de Duitse taal onvoldoende beheersen wordt de cursus verplicht.

De immigratiewet is een onderdeel geworden van de verkiezingscampagne. De wet is uitgegroeid tot een krachtmeting tussen de kanselierskandidaten Gerhard Schröder en Edmund Stoiber. De oppositie waarschuwt dat de wet immigratie alleen maar zal bevorderen in plaats van afremmen. Bovendien zou volgens het CDU Duitsland met vier miljoen werklozen niet meer immigranten nodig zou hebben. De wet geeft daarom volgens de partij een verkeerd signaal. Stoiber kondigde aan na de verkiezingen met een nieuwe wet te willen komen.

De CDU hoopt dat bondspresident Johannes Rau de wet niet zal tekenen en dreigt naar het Constitutionele Hof in Karlsruhe te stappen wanneer Rau toch tekent.