Minder vrijheid bij toekennen bijstand

Gemeenten krijgen minder vrijheid om minima extra geld te geven bovenop hun bijstandsuitkering. In plaats daarvan komt er een landelijke regeling waardoor mensen die langdurig op een uitkering zijn aangewezen extra geld krijgen.

Dat blijkt uit een nog vertrouwelijk voorstel van minister Vermeend (Sociale Zaken) dat morgen in de ministerraad wordt besproken. De nieuwe landelijke aanvullende uitkering zal voor gehuwden 454 euro per jaar bedragen, voor alleenstaande ouders 408 euro en voor alleenstaanden 318 euro. Alleen mensen die al minstens drie jaar bijstand ontvangen, niet binnen een jaar werk vinden en zelf actief zoeken naar werk of zich laten scholen in verband met een herintreding tot de arbeidsmarkt, krijgen een extra uitkering.

Vermeend verwacht dat met zijn voorstel de zogenoemde armoedeval wordt bestreden en meer mensen aan het werk gaan. De armoedeval is het verschijnsel dat mensen met een uitkering er niet of nauwelijk op vooruit gaan (of zelfs achteruit) als ze vanuit een uitkeringssituatie aan het werk gaan. Veel specififieke inkomensondersteunende maatregelen vervallen op het moment dat mensen meer gaan verdienen dan op het bijstandsniveau. Vooral gemeentelijke kwijtscheldingsregelingen (inkomenssteun voor bijstandsgerechtigden) zijn verantwoordelijk voor de armoedeval.

Vermeend wil met de landelijke regeling ook de rechtsongelijkheid tussen bijstandsgerechtigden opheffen. Nu is de hoogte van de gemeentelijke extra's afhankelijk van het gekozen lokale beleid. Ook de financiële positie van een gemeente zorgt voor verschillen in de hoogte van de lokale aanvullingen.

Gemeenten houden wel de vrijheid om extra bijstand te verlenen bij ziekte, wonen en sociaal-culturele activiteiten. Ook de gemeentelijke bijdrage voor eenmalige uitgaven in het kader van de individuele bijzondere bijstand, zoals wasmachines en koelkasten, blijft bestaan. Vermeend wijst er nadrukkelijk op dat gezinnen met kinderen nog wel gemeentelijke steun kunnen krijgen. Hij pleit echter wel voor `maatwerk'.