Blaffen, niet bijten in asieldebat

Vier maanden geleden noemde VVD-woordvoerder Kamp het asielbeleid van staatssecretaris Kalsbeek een ,,totale mislukking.'' Gisteren draaide hij bij, nu uit de jongste cijfers blijkt dat het aantal asielzoekers dat Nederland aandoet, met een kwart gedaald is.

VVD-woordvoerder Kamp gaf het gisteren in de Tweede Kamer ruiterlijk toe: het aangescherpte asielbeleid van het kabinet heeft zijn vruchten afgeworpen. De scherpe daling van de asielstroom naar Nederland was ,,verheugend en een positief punt dat we kunnen incasseren, het gaat de goede kant op.''

De scherpe taal die Kamp in het Kamerdebat van vorig jaar november bezigde, bleef nu achterwege. Toen verweet hij staatssecretaris Kalsbeek nog ,,gebrek aan visie, enthousiasme en overtuigingskracht''.

Maar met de verkiezingen in het vooruitzicht liet Kamp het niet alleen bij loftuitingen. Want de asielstroom naar Nederland was nog steeds ,,twee tot drie keer hoger dan het Europese gemiddelde.'' En minderjarige asielzoekers ,,met zúlke baarden claimen bij de IND dat ze onder de achttien zijn''.

Wat Kamp betreft mag het asielbeleid nog veel verder worden aangescherpt. Wie over land binnenkomt, moet de toegang tot Nederland worden geweigerd. Voor asielzoekers die zonder identiteitspapieren op Schiphol aankomen, moet hetzelfde gelden. Toetsing of iemand toegang krijgt tot de asielprocedure moet niet meer in Nederland plaatsvinden, maar in de regio waar de vluchteling vandaan komt.

Na het debat liet Kamp in het radioprogramma Met het oog op morgen weten dat zijn opvattingen over vreemdelingenzaken en asielzoekers ,,in veel dingen gelijk oploopt'' met die van de Lijst Pim Fortuyn.

De komende verkiezingen wierpen hun schaduwen over het debat. ,,Naarmate de VVD feller tekeerging, ging het beter met het beleid en slechter in de peilingen met de VVD'', sneerde PvdA-woordvoerder Middel. Zonder Fortuyn bij naam te noemen poneerde Middel dat het asielzoekerthema jammerlijk van Kamp is overgenomen ,,door andere rechtspopulisten''.

,,Het is hier een als debat vermomde campagneavond'', verzuchtte D66-woordvoerder Hoekema. ,,Een verkiezingsdebat met daarna een lezing van de staatssecretaris.'' Woordvoerder Rouvoet van de ChristenUnie verliet uit protest tegen de verkiezingsretoriek zelfs enige tijd de vergaderzaal, na een vergeefse poging aan het adres van de commissievoorzitter om het debat over de inhoud van het asielbeleid te laten gaan.

CDA-woordvoerder Wijn verweet de VVD zelf de ,,geloofwaardigheid van de politiek'' onder druk te hebben gezet. ,,Veel kritiek op het beleid, maar uiteindelijk toch altijd akkoord. Wel blaffen, niet bijten. Daardoor is de geloofwaardigheid van uw partij fors afgenomen.'' Hetzelfde geldt volgens Wijn voor de PvdA. ,,Dit soort debat is precies wat de mensen zat zijn. Stelselmatig zijn zaken niet of te laat benoemd. Hierdoor krijgen PvdA en VVD terechte klappen.'' Volgens Wijn is het de PvdA die het draagvlak voor de echte vluchtelingenopvang onder druk heeft gezet. Die partij debatteerde wel met de VVD, maar had daar niets van te duchten, want ze gingen uiteindelijk toch wel akkoord.''

GroenLinks-woordvoerster Halsema vroeg zich af of GroenLinks na de verkiezingen zou kunnen deelnemen aan een regering met het CDA. ,,Ik oefen mijn reeds in het sluiten van compromissen.'' Halsema zette zich af van door CDA en VVD gebruikte kwalificaties over asielzoekers, zoals ,,economische vluchtelingen, gelukszoekers, en vandaag zelfs oplichters. Angola, Afghanistan en Sierra Leone zijn de ergste brandhaarden van de wereld. Hoezo komen daar alleen economische vluchtelingen vandaan?''

VVD en CDA laten volgens Halsema ,,aardige staaltjes zien van 'flink, flinker, flinkst''. Maar het asielbeleid van de afgelopen zeven jaar leveren het beeld van een opeenstapeling van belabberde procedures, aldus Halsema. ,,De instroom daalt, maar de afhandeling en de wachtlijsten niet. De flinkheid van de oplossingen die de VVD aandraagt, leidt alleen maar tot een stijging van het illegale circuit in Nederland.''