`Nare droom' Laurus is geen bedrog

In 1998 verkocht Hessels drie winstgevende supermarktketens aan Laurus. Nu probeert hij het laatste stuk van zijn erfenis te redden.

Het water staat supermarktconcern Laurus aan de lippen. Commissaris en tijdelijk (gedelegeerd) bestuurder J.M. Hessels draaide er vanochtend niet omheen. ,,Het lijkt op een hele nare droom, maar als je wakker wordt, moet je toch gewoon naar je werk''.

En werk is er genoeg, verklaarde hij in een toelichting op de `desastreuze' jaarcijfers. Een populair cliché onder ondernemers, maar in het geval van Laurus is het zeker waar. Een verlies van 442 miljoen euro, een teruglopend marktaandeel, een negatief eigen vermogen en grote afwaarderingen in Nederland en Spanje hebben het concern (onder meer Edah, Super De Boer en Konmar) aan de rand van de afgrond gebracht.

Het was dezelfde Hessels die nog geen vier jaar geleden dacht dat hij `zijn' Vendex Food Group (Basismarkt, Edah, Konmar) netjes uit handen gaf aan De Boer Unigro. Hij wilde de winstgevende Food Group afsplitsen, omdat Vendex ging fuseren met KBB. Nu is hij de vierde topman in twee jaar tijd (na W. Angenent, O. van der Straaten en J. Konings) en probeert het laatste stukje van zijn erfenis (Edah) te redden. Een paar maanden geleden werd Basismarkt opgeheven en Konmar boekt ongekende verliezen. Hessels: ,,Dat moet een record zijn voor de levensmiddelenbranche.''

Hessels sprak dan ook over een `annus horribilis', een verschrikkelijk jaar. Na de overdracht van zijn Vendex Food Group steeg het marktaandeel van Laurus naar 24,4 procent en de ambitie was huizenhoog. Rond 2002 zou dat percentage moeten groeien naar 30 procent, waarmee het concurrent Albert Heijn naar de kroon zou steken. Via een grootse ombouw onder de Konmar-vlag werd dat doel vorig jaar herbevestigd, maar het tegendeel gebeurde.

Bij deze logistieke operatie ging zoveel mis dat alle supermarkten ,,out of control'' (Hessels) raakten. Nu moet Laurus met behulp van de banken en de Franse branchegenoot Casino overeind worden gehouden. De cijfers spreken voor zich: zowel in Nederland, België en Spanje werd in het afgelopen jaar verlies geleden. De winkelformules Edah en Super de Boer maken nog winst, maar door de (inmiddels) 121 Konmar-winkels, is het resultaat 58 miljoen euro negatief. Per saldo lijkt de hele ombouw-operatie Laurus minstens 200 miljoen euro te hebben gekost.

Tekenend voor het failliet van deze operatie: op het twee jaar geleden voor 295 miljoen euro overgenomen Groenwoudt heeft Laurus liefst 90 miljoen euro goodwill afgeboekt, puur doordat de winkels werden omgebouwd tot de zwaar verliesgevende Konmars. Ook het nagestreefde marktaandeel werd bij lange na niet gehaald. In plaats van een stijging naar 30 procent, daalde dat cijfer vorig jaar van 22,7 naar 21,9 procent.

Het concern kwam ook in problemen door haastige overnames van winkels in Spanje. Door tijdgebrek werden die ketens te langzaam of niet ineengeschoven en leverden op die manier te weinig synergie op. Laurus zocht naar gegadigden om bleeder Spanje af te stoten, maar de situatie is zo slecht dat menig kandidaat de beker aan zich voorbij laat gaan.

Vanochtend zei Hessels dat zich opnieuw iemand heeft aangemeld voor overname van Laurus Spanje, hij liet doorschemeren dat dat de investeringsmaatschappij CVC was. Inmiddels wijzer geworden wacht hij de uitkomst van die gesprekken niet af en gaat hij flink saneren in Spanje. ,,Veel drastischer dan een paar winkeltjes,'' zei hij. Casino wil zeker weten dat deze reorganisatie nu wel succesvol plaatsvindt en daarom kijken de Fransen nadrukkelijk over Hessels' schouder mee, gaf hij toe.

Hij somde ook nog wat positieve factoren op. Laurus heeft miljoenen klanten die blijven eten, dus ,,we zitten niet opeens zonder orders''. Verder zijn de locaties goed en merken de klanten in de winkels weinig meer van de problemen. Laurus Nederland zou in de eerste twee maanden van dit jaar winst maken en als Casino in juni de definitieve handtekening zet, gaat het vast beter, dacht Hessels hardop: ,,Als bij het boekenonderzoek tenminste geen grote verrassingen plaats vinden''.