`Sanering van betaald voetbal is onvermijdelijk'

Hans Herremans, voorzitter van de Eredivisie NV, voorspelt dat het betaalde voetbal de komende jaren langs natuurlijke weg zal worden gesaneerd. ,,Een aantal clubs staat op springen'', stelt Herremans. ,,De KNVB heeft enkele jaren geleden een bedrijfstakonderzoek opgezet, dat proces is halverwege de nek is omgedraaid. De vraag of Nederland groot genoeg is voor 36 betaalde voetbalclubs is niet afdoende beantwoord. Ik sluit niet uit dat we moeten imkrimpen, want de KNVB kan niet langer symptomen bestrijden met het dreigement een licentie van een club in te houden.''

De KNVB maakte gisteren bekend dat de betaalde voetbalclubs over het seizoen een gezamenlijk verlies hebben geleden van ruim 26 miljoen euro. Sinds de invoering van het betaalde voetbal in 1954 zijn alleen SC Amersfoort, Wageningen en Vlissingen failliet gegaan. ,,Maar de komende jaren zullen meer clubs worden gedwongen hun faillissement aan te vragen, dat kan bijna niet anders'', veronderstelt Herremans. ,,Natuurlijk moet je per club scherp beoordelen of de problemen zijn ontstaan door mismanagement of dat ze inderdaad geen bestaansrecht hebben. In het laatste geval moet je de markt zijn werk laten doen.''

In sommige regio's zullen clubs worden gedwongen te fuseren om zo het hoofd boven water te houden, voorspelt Herremans. ,,De drie betaalde clubs in Zuid-Limburg hebben een achterban van slechts 600.000 mensen. FC Utrecht opereert in een gebied met één miljoen inwoners, dat ziet er een stuk gezonder uit.'' Nu Fortuna Sittard degradatie naar de eerste divisie nauwelijks meer kan voorkomen en MVV op de rand van de afgrond balanceert, ,,lijkt de huidige situatie de clubs een logische oplossing aan te reiken'', meent Herremans.

Op korte termijn zijn de clubs gedwongen fors te snoeien in de salarissen voor de spelers. ,,Die omvatten zeventig procent van de uitgaven'', zegt Herremans. De inkomsten van het betaalde voetbal zullen de komende jaren immers nauwelijks toenemen, constateert hij. ,,Een bescheiden groei van vijf à tien procent is het maximaal haalbare. De clubs hebben zich blindgestaard op het internet. Maar aan dat medium heeft niemand nog een euro verdiend. De mediarechten zullen niet meer opleveren dan 50 tot 55 miljoen euro. Dat is beduidend minder dan het bod van KPN, dat enkele jaren geleden nog 150 miljoen gulden wilde betalen. In de merchandising is nog wel progressie te boeken. Dat doen we in Nederland lang niet zo goed als in Engeland.''

Directeur Gerard Slager van de Nederlandse Federatie van Betaald Voetbal Organisaties (FBO) vindt het echter ,,belachelijk'' dat de KNVB de rode cijfers van de clubs naar buiten heeft gebracht. ,,Beleidsmatig kan ik hier niets mee'', aldus Slager. ,,Het heeft een negatief effect op clubs die hun huishouding wel goed voor elkaar hebben. In Roosendaal haalt RBC 5.6 miljoen gulden uit de commerciële markt voor de voetbalclub. Die mensen werken zich een slag in de rondte en hebben nu de schijn tegen dat ze gemiddeld zeven ton euro per jaar verlies draaien, zoals de KNVB beweert. Elk jaar schuift de KNVB dit Monster van Lochness naar voren, terwijl hun rekensom een vals beeld geeft.''

De voorzitter van de werkgeversorganisatie is het evenmin eens met de oplossing die de KNVB aandraagt. Directeur betaald voetbal Henk Kesler pleitte gisteren voor de invoering van een doorstromingsregeling met het amateurvoetbal. Op die manier zouden arme clubs via natuurlijke weg afvloeien. Slager: ,,Dit vind ik ronduit zielig. Je kunt het als directeur betaald voetbal toch niet maken om zo'n uitspraak te doen? Niemand in het profvoetbal zit te wachten op een promotie-degradatieregeling met de amateurs. Hier zou je in de politiek onmiddellijk op worden afgerekend.''

Slager werd gisteren al door drie clubs gebeld, die ,,schande spraken over dit persbericht van de bond''. ,,Een doelpunt minder kan straks degradatie betekenen naar de amateurs'', stelt Slager. ,,De KNVB bemoeit zich met zaken waar ze helemaal niet over gaat. De bond kan beter op zijn eigen winkel letten. De KNVB is enkele sponsors kwijtgeraakt (KPN en Philips, red.). Zeist moet het voetbal promoten, maar we doen niet mee aan het WK.'' Slager vreest dat gemeenten terughoudender zullen omspringen met het verstrekken met subsidies. ,,Want het gevaar bestaat immers dat een club straks degradeert en al het geld verdwijnt naar het amateurvoetbal. En daar heb je geen mooi stadion nodig.''

Een salary-cap, een salarisplafond om de hoge kosten van de clubs te beheersen, acht Slager onhaalbaar in Nederland. ,,Daar hebben we de structuur niet voor. Als je de lat lager gaat leggen, is dat fnuikend voor de topclubs. Dan gaan we de klok terugzetten en semi-profvoetbal spelen. We zouden de piramidestructuur in het betaald voetbal beter moeten benutten en er niet zo maar 27 amateurclubs onderhangen. De KNVB heeft de afgelopen twintig jaar betalingen in het amateurvoetbal oogluikend toegestaan waardoor tevens een zwartgeld-circuit werd gedoogd. Dat zou je in een nieuwe competitieopzet gaan legaliseren. Zo ondermijnt de bond zijn eigen product.''