Europese Unie

De Europese Unie moet blijkens een toespraak van Britse minister van Buitenlandse Zaken Jack Straw, effectiever en efficiënter worden. Een deel van zijn lezing werd op 21 februari op de opiniepagina afgedrukt en is een voorbeeld van een in mooie woorden gehuld Brits eigenbelang. Straw stelt een probleem, gebruikt woorden met een morele lading als `goed' en `beter' en je denkt dat het vooral op jouw Europa slaat. Straws centrale vraag: ,,Hoe zorgen we dat EU democratischer rekenschap aflegt?'' brengt herkenning, maar is het wel jouw optiek? Hoe spectaculair zijn zijn oplossingen?

Straw heeft de EU liever helemaal niet transparanter als dat ten koste gaat van de soevereiniteit van Westminster. Democratisch en transparant betekent voor Straw vooral nationaal-democratisch controleerbaar en hij wil de EU net zo ondemocratisch laten blijven als deze dat nu ook al is. Democratisch rekenschap afleggen moet volgens Straw vooral gebeuren in zijn Londen aan de Theems.

Straw komt met een oplossing voor het (Britse) ,,probleem dat nog steeds niet verder wil gaan dan het `Europe des patries' van de Gaulle en Thatcher''. Hij wil Europa zoals het nu is niet afvallen, is bereid na te denken om een nationaal Europees commissariaat in te leveren, als er maar een systeem van onpartijdigheid tussen de lidstaten blijft bestaan.

Hij verschuift de nationale aanwezigheid van de EC naar benoemingen binnen voorzitterschappen van (lagere) specifieke commissies en legaliseert daarmee de nationale benoemingenstrijd binnen de EU.

Maar hij laat het laatste politieke woord expliciet nog steeds bij het nationale veto in de Raad van Ministers, al lijkt hij het tegendeel te beweren rond zijn statement over zijn voorkeur voor bepaalde meerderheidsbesluiten.

Verder wil Straw dat de Europese Commissie zich in het Europese Parlement moet gaan laten zien, maar dan alleen om toe te lichten, niet om verantwoording af te leggen.

Voor Straw is dus de vraag hoe Europa democratischer kan worden vrij vertaald: hoe houden we vooral (Britse) nationale invloed in Europa en blijft het Europese overwicht buiten de Britse politieke arena?

Oude wijn in nieuwe zakken. `No federalism'. Het Europa van Straw is niet het Europa van een gemeenschappelijk ideaal dat wij sinds de Tweede Wereldoorlog struikelend proberen op te bouwen.

Waar het Europa van de Zes al sinds 1951 (EGKS) met de wederopbouw van Europa supranationaal wilde denken, worstelt Londen nog steeds met de identiteit van vroegere supermacht.