EU zwakt veroordeling Israël af onder Duitse en Britse druk

Onder druk van de Duitse bondskanselier Gerhard Schröder en de Britse premier Tony Blair hebben de Europese regeringsleiders hun veroordeling van het Israëlische optreden in de bezette gebieden afgezwakt. Zij hebben voorkomen dat in een verklaring van de Europese top van Barcelona Israël opgeroepen zou worden de vierde Conventie van Genève na te leven.

Deze conventie betreft de bescherming van burgers in oorlogstijd. Vorig jaar heeft Zwitserland getracht om Israël veroordeeld te krijgen wegens schending van deze conventie. Israël, de Verenigde Staten en Australië hebben dat toen afgewezen omdat dit ,,een politieke aanval op Israël'' zou zijn. Javier Solana, de hoge vertegenwoordiger voor het buitenlands beleid van de Europese Unie, had de conventie wel in een ontwerp-verklaring van de Europese top genoemd.

Minister Jozias van Aartsen (Buitenlandse Zaken) had ook bij voorkeur de verwijzing naar de conventie in de verklaring gezien, maar had er geen moeite mee toen deze geschrapt werd. Hij zei dat de oproep aan Israël in het document om het internationale recht te respecteren voldoende is. EU-diplomaten zeiden dat het noemen van de conventie zou betekenen dat Israël volgens de EU in oorlog is en burgers volgens de regels over oorlogstijd moet behandelen.

In het document hebben de Europese regeringsleiders zowel Israël als de Palestijnen opgeroepen te stoppen met gewelddadigheden. De EU-leiders dringen erop aan dat de Palestijnse leider Yasser Arafat volledige bewegingsvrijheid terugkrijgt. In de verklaring steunt de EU het initiatief van kroonprins Abdullah van Saoedi-Arabië, dat Israël ,,volledige vrede'' belooft.

De Belgische premier Guy Verhofstadt is er tijdens de Europese top in Barcelona niet in geslaagd om een discussie over Irak op de agenda te krijgen. Zijn collega-regeringsleiders wezen zijn voorstel af om te praten over het zenden van een Europese missie naar Bagdad.

Bij zo'n missie zou geprobeerd moeten worden om Irak ervan te overtuigen dat het land inspecteurs van de Verenigde Naties moet toelaten om een militaire actie van de Verenigde Staten te voorkomen.

De Britse premier Blair sprak met geen woord meer over zijn plan om op de top over Irak te praten. Britse diplomaten hadden dit tevoren wel aangekondigd. Verhofstadt noemde het achteraf ,,jammer'' dat de Europese regeringsleiders een discussie over deze actuele politieke kwestie hebben gemeden.

Eerder vorige week kreeg het Belgische plan voor een Europese missie naar Irak ook al geen steun bij de Europese ministers van Buitenlandse Zaken.

Frankrijk is weliswaar kritisch over de Amerikaanse president George W. Bush en diens bejegening van `de As van het Kwaad', maar wil zich met geen woord tegen een mogelijke Amerikaanse militaire actie uitspreken. Irak en massavernietigingswapens zijn tijdens de top dan ook alleen in bilaterale gesprekken aan de orde gekomen.