Aandelen bij pensioen zijn weer favoriet

Nederlandse pensioenfondsen hebben het afgelopen jaar tegen de dalende beurstrend in per saldo voor een recordbedrag van bijna 35 miljard euro aandelen bijgekocht.

Dat blijkt uit gedetailleerde cijfers van het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) over de aan- en verkopen van effecten door professionele beleggers.

De pensioenfondsen hebben elk kwartaal meer aandelen gekocht dan verkocht. Door de aankoopgolven hebben zij de omvang van hun aandelenportefeuilles ten opzichte van hun totale beleggingen op peil weten te houden. Zij kochten voor bijna 35 miljard en verloren zo'n 32 miljard op hun bestaande aandelenbeleggingen.

Per eind 2001 hadden de pensioenfondsen gezamenlijk vrijwel 50 procent van hun totale vermogen van 435 miljard euro in aandelen belegd. De bulk van hun aandelenbeleggingen (83 procent) bestaat uit effecten van buitenlandse bedrijven.

Pensioenfondsen zijn de afgelopen jaren voor steeds grotere bedragen in aandelen gaan beleggen. Aandelen hebben meer koersfluctuaties, maar in het verleden gaven zij een rendement dat op lange termijn uitstak boven de opbrengst van beleggingen in de twee andere belangrijke sectoren: effecten met een vaste rente (obligaties) en vastgoed.

Kenners in de pensioenfondswereld hebben twee verklaringen voor de aankopen: strategie en koopjesjacht, onder meer na de terreuraanslagen op 11 september, toen de beurskoersen mondiaal kelderden. ,,Wij hebben ook wat bijgekocht toen, en achteraf gezien was dat goed getimed'', zegt een directeur van een fonds dat miljarden te beleggen heeft.

De andere drijfveer voor de aankopen ligt in de strategische wil van grote pensioenfondsen om hun aandelenbelangen niet te laten krimpen, zeggen kenners. Pensioenfondsen gebruiken bandbreedtes voor hun belangrijkste beleggingscategorieën, zoals aandelen en obligaties. Als de ondergrens van deze bandbreedte bijvoorbeeld door de koersdalingen wordt doorbroken, kopen zij aandelen bij om de verdeling van hun vermogen in stand te houden.