Malaise roept halt toe aan ambities Wegener

Wegener, de grootste uitgever van regionale kranten in Nederland, boekte afgelopen jaar een nipte winst. En de vooruitzichten zijn slecht. ,,Het bedrijf is overnamekandidaat.''

Met meer dan gemiddelde belangstelling keek Jan Houwert vorige week uit naar de gemeenteraadsverkiezingen. Niet dat de bestuursvoorzitter van Wegener actief is in de politiek, maar het opkomstpercentage vindt hij een boeiend getal.

Het werd een teleurstelling. Weer gingen minder mensen naar de stembus dan vier jaar geleden, de belangstelling voor de lokale politiek is tanende. En dat sorteert effect op de grootste uitgever van regionale kranten in Nederland. Hoge betrokkenheid van mensen betekent immers automatisch meer interesse voor regionale ontwikkelingen – met hopelijk stijgende abonneeaantallen tot gevolg.

Houwert maakte gisteren bekend dat het abonneebestand van de Wegenerkranten het afgelopen jaar met 1,2 procent is gedaald. Een jaar eerder lag dat afkalvingspercentage hoger, op 1,9. ,,Het gaat dus de goede kant op'', constateerde de bestuursvoorzitter tevreden.

Het is een van de weinige positieve noten die Wegener gisteren tijdens de bekendmaking van de jaarcijfers de wereld instuurde. De resultaten van de Apeldoornse onderneming zijn immers van de categorie `snel vergeten'. Een nettowinst van 3,3 miljoen euro (in 2000 nog 44 miljoen) op een omzet van 973 miljoen euro is geen prestatie om over naar huis te schrijven. Zeker niet als uit de winst- en verliesrekening blijkt dat die winst nog eens is opgekalefaterd met een buitengewone bate van 2,4 miljoen euro. Zonder deze eenmalige meevaller komt de nettowinst uit op een schamele 845.000 euro. De uitgever weet zich op het nippertje uit de rode cijfers te houden.

De pijn bij Wegener komt niet onverwacht. De drie grote krantenuitgeverijen in Nederland, naast Wegener zijn dat de Telegraaf en PCM Uitgevers, lijden in hoge mate onder de economische groeivertraging. De advertentie-inkomsten, die door de bank genomen de helft van de omzet bepalen, hollen terug. Zet daarbij de opgelopen kosten voor krantenpapier, de gestegen lonen, dalende abonnementsinkomsten en toenemende bezorgkosten, en het slagveld ontvouwt zich in volle hevigheid.

Wegener gaat saneren om het hoofd boven water te houden. Efficiency en effectiviteit binnen de organisatie zijn de sleutelwoorden. In ijltempo voegt het concern krantentitels samen sinds de overname van de VNU-dagbladen in 2000. Banen verdwijnen bij de vleet. Maar Houwert geeft aan dat deze `optimaliseringsprocessen' nog onvoldoende vruchten afwerpen om de gestegen kosten en dalende advertentie-inkomsten te pareren. Pas dit jaar en volgend jaar moeten de reorganisaties tot uiting komen in de resultaten.

Intussen gaat het met de tweede pijler van Wegener, die de beweeglijke resultaten van de kranten moet compenseren, eveneens bergafwaarts. De direct marketing, ongeadresseerd drukwerk dat goed is voor bijna eenvijfde van de omzet, groeit al jaren achtereen, vooral dankzij acquisities, maar ondanks sterk stijgende omzetten zakt het bedrijfsresultaat sneller weg dan ooit.

Houwert heeft maatregelen genomen. De Europese ambities met direct marketing zijn ten einde. Wegener concentreert zich nu op vier landen: België, Frankrijk, Groot-Brittannië en thuishaven Nederland. Reorganisaties moeten de dalende resultaten ombuigen.

Maar pessimisme blijft de boventoon voeren. Voor dit jaar verwacht Houwert geen herstel van de advertentiemarkt voor de kranten. Bij direct marketing blijft het tobben en de internetactiviteiten, die tegen de dagbladen zijn aangeplakt, zitten nog in de rode cijfers.

Hoe verder? Wegener zit in Nederland tegen het plafond met kranten wegens het hoge marktaandeel. Kapitaal voor grote buitenlandse overnames is niet voorhanden door de schuldenlasten, veroorzaakt door de overname van de VNU-dagbladen. En het aandeel op de beurs is laaggeprijsd. ,,Wegener begint een overnamekandidaat te worden'', zegt analist A. Fokkelman van ING. ,,Alleen is de vraag, wie wil het hebben?''