Drama in Vlaams Brooklyn

Brooklyn, niet lang na de oorlog. De havenarbeider Eddie Carbone en zijn echtgenote zorgen voor hun nicht Kathie als voor een dochtertje. Alles gaat goed, totdat de neven komen. Twee broers uit Sicilië, illegalen, die bij de Carbones onderduiken. De oudste valt niet op. De jongste des te meer. Rodolfo is blond en levenslustig en hij wil New York ontdekken. Samen met Kathie, die achttien is en mooi. Knarsetandend ziet Eddie hoe het meisje haar hart aan Rodolfo verpandt. Zijn jaloezie groeit en uiteindelijk doet hij het verachtelijkste wat een migrant kan doen: hij geeft zijn rivaliserende verwant aan bij de politie.

Arthur Miller schreef dit melodrama in 1955 en hij noemde het, denkend aan de brug die Brooklyn met de rest van New York verbindt, A View from the Bridge. Na de verfilming door Sydney Lumet, de opera van Renzo Rosselini en beroemde theateropvoeringen is er nu de voorstelling van de tamelijk onberoemde Belgische groep De Roovers. Om recht te doen aan het volkse milieu spelen zij de Italiaanse familie met een plat Vlaams accent: ,,Amai en wreed bedankt'', zegt Eddie.

Hij zegt dat tegen een advocaat, ook van Italiaanse komaf, bij wie hij zijn nood over de neven klaagt. De advocaat probeert het onheil af te wenden – vergeefs. Vol wroeging becommentarieert hij de tragedie die reeds heeft plaatsgevonden: de koel analyserende en toch bewogen jurist Alfieri is in Van de brug af gezien de verteller die de scènes aan elkaar praat. Begrip zoekend wendt hij zich tot het publiek en af en toe kijkt hij achterom, naar het petieterige toneeltje dat de woning van de Carbones uitbeeldt. Een rood toneeltje is het, want rood symboliseert de hartstocht en bovendien contrasteert die bloedwarme vloer mooi met het kille wit van de neonlampen erboven.

Meer dan deze lichten, die gemeen scheef hangen vanaf het moment dat de politie de neven zoekt, en meer dan deze vloer heeft decorontwerper Stef Kessels niet nodig. Op het laatst is het vloertje een ravage: de bodem onder het bestaan van de personages is weggeslagen, letterlijk en figuurlijk, en wie heeft dat op zijn geweten? De advocaat, met zijn wankele redelijkheid? Eddie, met zijn vernietigende liefde? Of is alles de schuld van de maatschappij?

Arthur Miller zou Arthur Miller niet zijn wanneer hij géén kritiek op het kapitalisme in zijn stuk had gestopt. En De Roovers zouden De Roovers niet zijn wanneer zij géén sympathie voor de slachtoffers hadden getoond. Maar dit keer drammen De Roovers minder over politiek door dan destijds in De bezetenen of De rechtvaardigen. Het is alsof zij hun revolutionaire vuur hebben ingeruild tegen een passie voor de meer conservatieve mens, de mens die dat wat hij bemint koste wat het kost wil behouden.

Eddies probleem is dat hij zijn pleegdochter niet los kan laten en met zijn poging om Kathie kinds te houden maakt hij haar juist snel volwassen, want natuurlijk komt zij in opstand. Acteur Robbie Cleiren laat die verkrampte man dikwijls in toorn ontsteken, maar hij geeft hem ook tedere trekjes mee, waardoor zijn leed gaat schrijnen. Sofie Sente (Kathie) en Wouter Hendrickx (Rodolfo) zijn z'n gevangenen: geen kant kunnen zij uit en van vrijen komt bij hen net zo weinig terecht als bij dat andere arme duo, Romeo en Julia.

Voorstelling: Van de brug af gezien, door De Roovers. Tekst: Arthur Miller. Spel: Robbie Cleiren, Wouter Hendrickx, Sofie Sente e.a. Tournee t/m 27/4. Inl: 020-4121459.