Hij zag er niet gestoord uit

Afkeer van breedbeeld-tv bracht een man ertoe om een groep mensen in een kantoorgebouw te geijzelen. “Hij maakte een koelbloedige indruk toen hij zijn pistool doorlaadde.”

,,Meneer, meneer', roept het jongetje naar de politieagent achter het rood-witte lint. ,,Is het waar dat die man met dat pistool is doodgeschoten?' Het gemurmureer onder de omstanders aan de Weesperzijde verstomt even. Het jongetje heeft een boeket bloemen in zijn hand. Een paar honderd meter achter de afzetting verheft zich de Rembrandttoren.

De agent vraagt vriendelijk: ,,Waar heb je dat gehoord?'

,,Op de radio meneer.'

,,Dan is het waar jongen.'

,,Dank u wel', zegt het kereltje en hij holt weer weg.

Het is waar, blijkt later tijdens de persconferentie op het hoofdbureau van politie op de Elandsgracht. Zeven uur nadat hij de Rembrandttoren binnenkwam, en achttien mensen in gijzeling nam, heeft hij zich op het toilet, met twee schoten in het hoofd, van zijn leven beroofd. Ruim tweehonderd mensen zijn in het gebouw opgesloten geweest. Het trein- en metroverkeer bij het Amstelstation is urenlang gestremd geweest. Een honderdtal agenten, brandweerlieden, ambulancepersoneel, een traumahelicopter en professionele onderhandelaars zijn in de weer geweest voor een gestoorde man die zich al tijden druk maakte over de aanschaf van een breedbeeld-televisie van Philips. Achter zeker twintig ramen van de Rembrandttoren was de hele dag te lezen `we mislead' en `Phi lies'. Op een warrige fax die hij naar diverse tv studio's had gestuurd, had hij onder meer geschreven dat het beeld van een breedbeeld-tv helemaal niet zo groot was als de advertenties beloofden.

Als iets de drukbezochte persconferentie kenmerkte, was het niet de triomf dat de politie in korte tijd een grote actie rimpelloos in gang had gezet, maar deernis. ,,De man was uitvoerig gestoord', zei de Amsterdamse politiecommissaris Van Riessen, en niemand lachtte. Toch maakte de man op zijn gijzelaars geen gestoorde indruk.

,,Hij zag er niet gestoord uit', zegt H.Workala van Merrill Lynch. Workala werkt op de 27ste etage van de toren en was gisteren ,,net op tijd' op zijn werk. Hij kon nog een van de laatste parkeerplaatsen krijgen, en toen hij boven kwam, stond daar de gijzelnemer. ,,Hij had lang haar en zag er wel een beetje uit als een intellectueel.' De man maakte een koelbloedige indruk toen hij zijn pistool doorlaadde, aldus Workala, die de grootte van een forse karper aangeeft om de omvang van het vuurwapen te duiden: ,,En hij zei dat wij gegijzeld waren.'

De gijzelnemer legde even later met een klap een zwaar machinepistool op de balie. Nee, Workala weet niet wat voor machinepistool het was: ,,Ik ben niet in dienst geweest'. Buiten heette het dat de man een M-16 had en met een Glock zwaaide. Het was, zo blijkt later, een Heckler & Koch machinepistool. De Amsterdamse hoofdofficier van justitie De Wit zegt na afloop van de persconferentie dat de man ,,een vuurwapen achtergrond had', maar ,,niet in de zin van antecedenten'. Op de vraag of de man verzamelaar was, ging de officier niet in. Misdaadverslagever Peter R.de Vries zei voor de radio vanochtend dat het arsenaal van de man ,,niet alledaags' is. Bij arrestatieteams van de politie is de H&K MP-5 in gebruik.

Workala zegt dat de gijzelnemer ook iedereen vertelde dat in de ,,heel grote tas' die hij bij zich had een bom zat. ,,`Deze meneer kan dat bevestigen', zei hij en wees op de beveiligingsbeambte', vertelt Workala: ,,Die knikte natuurlijk. Ja, wat zouden wij doen?'

Workala zegt dat hij nog aan ,,een paar Turken' had gevraagd of ze de man niet van achteren zouden aanvallen. Maar die dachten daar toch heel genuanceerd over. ,,Het was een rijzige man, ik denk een meter negentig, en van iemand met vuurwapens weet je niet wat hij gaat doen'. Workala vertelt dat hij ook niet goed wist wat hij moest doen. Hij wilde aan de ene kant het groepje vrouwen dat was gegijzeld niet alleen laten. Aan de andere kant deden zich steeds momenten voor dat de man niet oplette. ,,Hij was constant aan het praten', zegt Workala. Op een zo'n moment maakte Workala zich uit de voeten. ,,Een van de vrouwen was drie maanden zwanger en je moest een stuk naar beneden springen'. Dat wilde ze niet en hij liet haar achter.

Echt een zware dreiging ging nou ook weer niet van de man uit, zegt Workala. ,,Een van de vrouwen zei na een uur dat ze honger had en toen mocht de vrouw van de catering naar de kantine gaan om eten te halen.' Zelf was hij wel even bang: ,,Ik heb gebeden.'