Baas en baasje in de weer met vuurwerk

De beide directeuren van S.E. Fireworks zijn niet in gelijke mate verantwoordelijk voor de Enschedese vuurwerkramp. Directeur R.Bakker verdient volgens justitie een twee keer zo hoge straf als zijn voormalige compagnon W.Pater.

Willy Pater heeft tijdens het strafproces over de vuurwerkramp zijn bijnaam `Stille Willy' alle eer aangedaan. Waar Rudie Bakker sinds 13 mei 2000 continu gevraagd of ongevraagd de publiciteit zocht, verkoos Pater de luwte. Maar voor justitie in Almelo is in dit verband praten `zilver' en zwijgen `goud'. Aan de weinige woorden van Willy Pater wordt meer waarde gehecht dan aan de vele verklaringen van Rudi Bakker. Volgens justitie geeft Pater een reëel beeld van zijn eigen falen, terwijl Bakker iedereen de schuld geeft: de gemeente, de brandweer, klusjesman Kloppenborg, het overige `shitpersoneel', maar niet zichzelf.

,,Hij kan of wil maar niet inzien dat hij zelf fout heeft gehandeld'', aldus justitie. Bakker heeft zichzelf volgens het openbaar ministerie een rol opgelegd waar hij slechts éénmaal uit is gevallen. In oktober 2001 gaf hij als getuige in de rechtszaal geëmotioneerd toe dat hij fouten had gemaakt. Het was beter geweest, stelt justitie, als hij dit had volgehouden. ,,Bakker houdt vast aan zijn eigen waarheid.''

De enige waarheid in de ogen van het openbaar ministerie is dat Bakker en Pater een sterk gebrek aan verantwoordelijkheidsgevoel hebben getoond en ,,schandelijk en nonchalant'' zijn omgesprongen met de veiligheid. Zo goedkoop mogelijk werken en zo snel en zo veel mogelijk winst maken was volgens justitie de bedrijfsfilosofie van S.E. Fireworks. Hierbij valt Bakker (39) volgens justitie meer te verwijten dan zijn voormalig compagnon. Bakker was de man van de grote lijnen, de regelaar, de persoon die aan de touwtjes trok. Pater (50), ,,intellectueel veruit de mindere'', kon niet tegen hem op, als hij dat al wilde. De reclassering heeft Pater beoordeeld als iemand die het de ander naar de zin wil maken, zonder zijn eigen grenzen te bewaken. Pater zelf voelde zich niet ongelukkig met de situatie bij S.E. Fireworks. Administratie en vergunningen interesseerden hem niet, verklaarde hij eerder. En: ,,Ik voelde me geen baas, ik voelde me één met de jongens.'' Pater stemde ook zonder problemen in met een verandering in eigendomsverhouding in maart 2000. In plaats van een fifty-fifty verdeling van aandelen en zeggenschap kreeg Bakker in ruil voor een grotere financiële inbreng 75 procent van de aandelen van S.E. Fireworks. De bevoegdheid van Pater om voor een bedrag van maximaal 25.000 gulden transacties te kunnen afsluiten, was al eerder teruggedraaid. Dit veranderde volgens Bakker weinig aan de rolverdeling op het bedrijf die `automatisch' was ontstaan, nadat beiden in 1998 het bedrijf hadden overgenomen. Pater was vooral druk met het `buitengebeuren, de opslag van vuurwerk en het voorbereiden van shows. Bakker deed het `binnenwerk', de zakelijke contacten en de administratie. ,,Wij waren een team'', zei Bakker eerder.

Justitie ziet dat anders. Het aandeel van Bakker bij de ten laste gelegde overtredingen is ,,verreweg superieur''. Ook waar het gaat om het illegaal verkopen van vuurwerk. De winsten van deze handel vloeiden volgens justitie geheel in de zak van Bakker. ,,Of eigenlijk moet ik zeggen: onder de vloer in zijn kruipruimte'', aldus officier van justitie A. de Muij, verwijzend naar de 61.397 euro die de politie op die plaats bij Bakker thuis had gevonden.

Pater deed, net als de overige werknemers, wel mee aan de illegale verkoop, maar hij droeg het geld af aan Bakker. Justitie neemt het beiden zeer kwalijk dat ze evenementenvuurwerk aan particulieren verkochten. ,,Hoe halen twee professionals als Bakker en Pater die al jaren in de vuurwerkbranche werken en dus dondersgoed weten waar de gevaren schuilen, het in hun hersens om dit spul aan particulieren te verkopen.''

De beide directeuren reageren, zoals verwacht, ieder verschillend op het requisitoir van justitie. Pater verlaat zwijgend de rechtszaal, terwijl Bakker met veel bravoure de verzamelde pers te woord staat. ,,Het is net als op de kleuterschool'', zegt hij over de eis van justitie. ,,Iedereen kleurt zijn eigen werkelijkheid in.''