Kasparov wint, sneert en snauwt in Linares

Garry Kasparov won voor de vierde keer het schaaktoernooi van Linares. ,,Mijn zogenaamde rivalen kunnen niet eens in mijn schaduw staan.'

Garry Kasparov sloot zijn kunststuk af met zijn zoveelste `Pavarotti'. Achterover leunend, met het hoofd in de nek, legde hij zijn inmiddels kletsnatte witte zakdoek vierkant over zijn gezicht en veegde voor de laatste keer het zweet weg. Aan de andere kant van het bord vertelde het rood aangelopen hoofd van Ruslan Ponomariov dat de FIDE-wereldkampioen ook tot het besef was gekomen dat voor hem het moment van opgeven gekomen was. Mocht hij nog laatste twijfels hebben dan werden die weggenomen door Kasparov, die zijn horloge van tafel oppakte en om zijn pols klikte, zijn vaste gebaar als de buit binnen is.

Uitgerekend in de dertiende ronde, zijn geluksgetal, besliste de nummer één van de wereldranglijst het toernooi in Linares dan toch in zijn voordeel. Niet dat hij dat zelf een interessant gegeven vond. Toen hij er voor de partij aan herinnerd werd, brieste hij dat hij geen tijd had voor zulke onzin. Dat soort bijgeloof hield alleen journalisten bezig.

Een opmerkelijke sneer, omdat hij het toch echt zelf was die deze fascinatie met het getal dertien in de wereld hielp. Maar dat was vóór de partij, toen hij met een ongenaakbare blik nog naar alles gromde en grauwde wat hem maar uit zijn concentratie kon brengen. Bij het verlaten van het podium brak na twee weken stuurs kijken eindelijk weer eens een klein lachje door, ook al kostte zelfs dat hem op dit moment moeite. Afgepeigerd was hij, na een middag krachtschaak die zijn laatste reserves had aangeboord. ,,Ik heb goed gespeeld', mompelde hij en bij dat commentaar wilde hij het graag laten.

Ponomariov begon optimistisch aan het sleutelduel van het slotweekend. Om te beginnen stond hij tot ieders verrassing samen met Kasparov aan kop. Daar kwam nog bij dat het toernooireglement in zijn voordeel sprak als hij zaterdag hun onderlinge partij remise speelde en ook zondag gelijke tred hield. Bij gelijk eindigen zou hij tot winnaar worden uitgeroepen. Ontspannen leefde de frêle Oekraïner naar de ontknoping toe en keek samen met zijn begeleiders op zijn kamer nog maar eens naar een dvd'tje.

Dit keer viel de keus op The 6th Day met Arnold Schwarzenegger. Als dit bedoeld was om in de stemming te komen dan ging er al snel iets mis in zijn scenario. De enige die klappen uitdeelde was Kasparov. Hij begon met een subtiel gekozen openingsvariant waarin Ponomariov al na acht zetten een vergissing beging. De gevolgen waren met het blote oog nauwelijks waar te nemen, maar behendig manoeuvrerend begon Kasparov de stukjes van de puzzel op de juiste plaats te leggen. Steeds duidelijker tekenden de contouren van het witte concept zich af en na 38 zetten gaf Ponomariov zich met een korte handdruk gewonnen.

Daarmee was het toernooi wel beslist. Alleen winst van Ponomariov en verlies van Kasparov in de laatste ronde kon nog voor een wonder zorgen. Daar geloofde niemand in en het gebeurde ook niet, want Ponomariov speelde al binnen een half uur remise met Anand. De Indiër toonde geen enkele ambitie om nog ongedeeld tweede te worden en koos voor een bekende variant die geforceerd tot een herhaling van zetten leidde. Daarna waren alle ogen opnieuw op Kasparov gericht, die nog lang niet verzadigd was. In zijn beladen partij met Sjirov verdedigde hij zich tot ieders verbazing met de hyperscherpe Svesjnikov.

Kasparov en Sjirov spreken niet meer met elkaar sinds de tweede in een interview suggereerde dat de uitslag van de match tussen Kasparov en Kramnik, anderhalf jaar geleden in Londen, vooraf vast stond. Zoals steeds sindsdien begonnen ze hun partij zonder de gebruikelijke handdruk. Mocht Sjirov gehoopt hebben dat hij een beroerd gespeeld toernooi in één klap toch nog enige glans kon geven dan werd hij snel uit die droom geholpen. In een kolkend middenspel vernederde Kasparov het tactische genie uit Riga met een felle tegenaanval en won in slechts 28 zetten.

Kasparov glom, maar veel toeschietelijker werd hij niet. Bits legde hij een verzoek van de organisatie om een persconferentie te geven naast zich neer en trok zich terug in zijn suite. Daar wilde hij wel nog even uitleggen dat de schaakwereld die met twee wereldkampioenen, Kramnik en Ponomariov, in een diepe crisis verkeert, er verstandig aan zou doen om eens serieus met hem te komen praten. ,,Dit is het tiende klassieke toernooi op rij dat ik win en de vierde keer in vier jaar dat ik Linares win, zonder ook maar één partij te verliezen. Mijn zogenaamde rivalen kunnen niet eens in mijn schaduw staan.'

En mocht iemand denken dat hij niet redelijk kan zijn, dan wilde hij nog even iets rechtzetten. ,,Ik heb me vooraf kritisch en onvriendelijk uitgelaten over Ponomariov. Dat was fout. Ik heb hem hier twee weken kunnen volgen en hij heeft een uitstekende indruk op me gemaakt. Hij is een sterke, ondernemende schaker met wie ik nog heel wat partijen zal spelen. Daar kijk ik naar uit. Misschien is hij van de huidige topspelers wel de enige die goed bij zijn hoofd is.'

Gerectificeerd

Kasparov

In de artikelen Kasparov opnieuw winnaar Linares en Kasparov wint, sneert en snauwt in Linares (11 maart, pagina 1 respectievelijk pagina 13) staat dat Garry Kasparov het schaaktoernooi van Linares vier keer won. Hij won achtmaal, waarvan de laatste vier keer op rij. In 2000 eindigde hij samen met Vladimir Kramnik op de eerste plaats.