Hardop nadenken over een kernbom

Dat de VS inzet van kernwapens overwegen tegen bijvoorbeeld opslagplaatsen van chemische of biologische wapens in andere landen dan de traditionele tegenstanders tijdens de Koude Oorlog, Rusland en China, is nooit onverholen verklaard, maar vaak geïmpliceerd. Het nieuwe aan de Nuclear Posture Review is dus nauwelijks de inhoud, maar het expliciete ervan.

Al tijdens de eerste regeerperiode van president Clinton zwaaide het Pentagon met de nucleaire stok tegen de `schurkenstaten.' Geconfronteerd met een Libisch program voor de produktie van chemische wapens opperde Defensie-woordvoerder Kenneth Bacon dat een aanval met kernwapens wellicht nodig was. Het Pentagon ontkende later dat zulke plannen bestonden, maar de boodschap was overgekomen.

Ook het nucleaire program van Noord-Korea veroorzaakte in de jaren negentig Amerikaans nucleair sabelgekletter, zij het indirect. Het Pentagon verspreidde bijvoorbeeld omineus beeldmateriaal van een B-2 bommenwerper die een earth-penetrating kernbom afwierp die, aldus de officiële berichtgeving, speciaal was ontworpen om diep ingegraven doelen te vernietigen. De timing van de publiciteit liet weinig aan duidelijkheid te wensen over.

Nog eerder, in 1990, waarschuwde de Amerikaanse minister van Buitenlandse Zaken James Baker III zijn Iraakse collega Tareq Aziz dat wanneer het Iraakse leger chemische wapens zou inzetten tegen troepen van de anti-Iraakse coalitie, het antwoord vernietigend zou zijn. Uitleg overbodig.

De militaire waarde van kernwapens in de strijd tegen de verspreiding van massavernietigingswapens moet niet worden overdreven. Zo maakt de veel grotere dreiging van een Israëlische aanval het niet aannemelijk dat landen zoals Syrië, Iran en Libië, waarvan wordt aangenomen dat ze over chemische en biologische wapens beschikken, hun hele arsenaal op een paar kwetsbare plekken opslaan.

De politieke rem op de inzet van kernwapens is daarbij onveranderd groot sinds `Hiroshima' en `Nagasaki' in 1945. Nog vorige week nog verscheen op veel mondiale voorpagina's het bericht dat de Amerikaanse president Richard Nixon had overwogen om kernwapens in te zetten tijdens de oorlog in Vietnam – dertig jaar geleden. Ook in de nieuwe strategie lijkt het Amerikaanse kernarsenaal te blijven wat het al die tijd al was: een afschrikkingsinstrument.