Stasi-dossier Kohl blijft dicht

De Stasi-dossiers van oud-bondskanselier Helmut Kohl moeten achter slot en grendel blijven. Dat heeft een rechtbank gisteren in hoger beroep bepaald.

Het Bundesverwaltungsgericht in Berlijn oordeelde dat Kohls recht op bescherming van de persoonlijke levenssfeer zwaarder weegt dan het recht van historici en journalisten om de werkzaamheden van de geheime dienst van de voormalige DDR te bestuderen en erover te publiceren. Voor onderzoek naar effectiviteit en methoden van de Stasi blijven volgens de rechters nog voldoende andere dossiers beschikbaar.

Al in juli vorig jaar had een lagere rechtbank Kohls protest tegen de voorgenomen publicatie van 2.500 van in totaal 7.000 pagina's uit zijn dossier gehonoreerd. De directrice van de instantie die over de dossiers waakt, Marianne Birthler, was tegen het besluit in hoger beroep gegaan.

De wet die vrijgave van dossiers regelt geeft onderzoekers het recht dossiers van publieke figuren in te zien. Eerder werden daarom delen van de dossiers van Willy Brandt en Helmut Schmidt aan wetenschappers ter beschikking gesteld. Maar de wet maakt in een tot voor kort nauwelijks relevant geachte bijzin een uitzondering voor mensen die zich slachtoffer voelen van de geheime dienst. Op die bijzin beroept heeft Kohl zich.

Volgens Birthler is de uitspraak van gistermiddag een tegenslag voor het werk van onderzoekers en publicisten. Vanaf maandag zal Birthler geen dossiers van publieke figuren meer vrijgeven. Er liggen nog 2.000 verzoeken om inzage in de dossiers van historische figuren, ambtenaren en politici. Birthler weet nog niet precies hoe ze zal omgaan met de dossiers waarvan de persoon in kwestie toestemming voor vrijgave verleent. Een parlementaire commissie buigt zich volgende maand over de vraag of de wet herschreven moet worden.

De dossiers werden altijd al nauwgezet onderzocht op privacygevoelige informatie voordat ze werden vrijgegeven. Na Kohls eerste juridische overwinning schreef een commentator dat Kohl zich tot handlanger van de DDR-nomenklatoera maakt, die nu immers ook niet meer hoeft te vrezen voor publicatie.