Italiaans parlement stemt in met omstreden `belangenwet'

Het Italiaanse parlement heeft een wet aangenomen die moet voorkomen dat er een conflict ontstaat wanneer politici persoonlijk zakelijke belangen hebben. De wet is vooral bedoeld om te voorkomen dat politieke besluiten van premier Berlusconi worden beïnvloed door de zakelijke belangen van mediamagnaat Berlusconi.

Het debat over de wet, dat drie dagen heeft geduurd, leidde tot veel tumult in het parlement, waarbij vertegenwoordigers van oppositie en regering elkaar bijna te lijf gingen. Enkele oppositieleden kwamen met een pinocchio-neus de vergaderzaal binnen en werden er door parlementsvoorzitter Casini uitgezet. Voor de stemming verliet de oppositie de vergaderzaal.

De nieuwe wet, die door Silvio Berlusconi al voor zijn aantreden in juni vorig jaar was beloofd, acht het acceptabel dat politici een eigen bedrijf hebben. Dit maakt het voor de premier mogelijk om zijn zakenimperium – bestaande uit ondermeer drie commerciële tv-zenders, een bank, een opinieweekblad en de voetbalclub AC Milan – te behouden. Alleen met de directe leiding van het bedrijf mag hij zich niet meer bemoeien. De bedrijven worden al enige tijd geleid door Berlusconi's naaste familie. De premier zal wel het voorzitterschap van AC Milan moeten opgeven; hij heeft aangekondigd dat te zullen doen.

De wet – waarover de Senaat nog moet stemmen – voorziet in de omvorming van de bestaande anti-trust autoriteit tot een commissie van toezicht op mogelijke belangenverstrengeling van politici. Die commissie heeft echter geen sanctiemogelijkheden en kan evenmin dubieuze wetgeving blokkeren. Haar enige mogelijkheid is het parlement adviseren.

De oppositie heeft getracht met een hele reeks amandementen de wet aan te scherpen. Maar alle amandementen werden gisteren door de regeringspartijen weggestemd. Woordvoerders van de oppostie omschreven de nieuwe wet als ,,tandeloos'' en ,,een lachertje''. Volgens Luciano Violante, leider van Democratisch Links. is ,,de concentratie van macht vijand van de democratie [...] die is gebaseerd op regels en op het zoeken naar consensus omdat die anders autoritair wordt en populistisch.'' De nieuwe wet bestrijdt belangenverstrengeling niet, maar legaliseert haar, aldus Violante.

Volgens de regeringspartijen hebben de huidige critici toen zij nog regeerden vijf jaar de tijd gehad om een belangenverstrengelingswet in te voeren, maar dat ze daarin niet zijn geslaagd. Volgens Berlusconi is de nieuwe wet ,,absoluut redelijk'' en heeft de oppositie een lesje parlementaire democratie nodig.