Crimefighter Melkert blijft de VVD keer op keer aftroeven

PvdA-fractievoorzitter Melkert troefde deze week de VVD een paar keer af met voorstellen op het gebied van misdaadbestrijding. ,,Plagiaat is een bewijs van succes'', konden de liberalen slechts mopperen.

,,Beter boeven vangen, dan vliegen afvangen'', riep PvdA-leider Melkert deze week op een verkiezingsbijeenkomst in Amsterdam. Het was zijn antwoord op verwijten van de VVD dat hij zijn ambitieus programma voor criminaliteitsbestrijding voor een groot deel aan VVD-voorstellen heeft ontleend.

Melkert had makkelijk praten, in een week waarin hij met succes aan de VVD – die van oudsher crimefighter-partij bij uitstek wil zijn – op het stuk van de ,,veiligheid'' het initiatief wist te ontnemen. Ook in de politiek heet de eerste klap een daalder waard.

Melkert lanceerde zijn ideeën vorig weekeinde bij de start van de PvdA-campagne voor de gemeenteraden, waar hij onder andere sprak over de opstelling van `misdaadkaarten'. Maar wat toch vooral de aandacht trok, en het in law and order gespecialiseerde De Telegraaf een grote kop op de voorpagina waard bleek, was toch vooral Melkerts voorstel om `veelplegers', de groep van rond 15.000 personen die in Nederland verantwoordelijk zijn voor ongeveer de helft van de misdrijven, elke keer dertig procent meer straf te geven wanneer ze hetzelfde vergrijp plegen.

Nu nam de ergernis in VVD-kring over Melkerts coup met de misdaadbestrijding bepaald acute vormen aan. ,,Plagiaat is een bewijs van succes'' citeerde VVD-justitiewoordvoerder Nicolaï op een partijbijeenkomst in Amsterdam uit zijn zakagenda. De VVD meent dat Melkert zijn geruchtmakende plannen rechtstreeks heeft ontleend aan een al in oktober vorig jaar gepubliceerde nota van de VVD-fractie, `De herhaling doorbroken'.

De PvdA legde dit verwijt honend naast zich neer en wijst erop, dat de aanpak van veelplegers door strafverhoging bij recidive al voorkwam in het in september gepubliceerde PvdA-verkiezingsprogramma – al is daar strikt genomen slechts van de noodzaak van `onderzoek' naar zulke maatregelen sprake.

Dinsdag probeerde VVD-leider Dijkstal het `momentum' inzake de criminaliteitsbestrijding weer naar zich toe te halen. Hij wees in een toespraak nadrukkelijk op de door de VVD bepleite verruiming van mogelijkheden om van (ex-)gedetineerden DNA op te slaan. Dit terwille van toekomstig opsporingsonderzoek.

Maar het hielp niet erg: woensdag stal Melkert opnieuw de show, door bij een bezoek aan het door baldadige jongeren geplaagde Sloterparkbad in Amsterdam te pleiten voor het aan elkaar koppelen van computersignalering over probleemjongeren: de gegevens van politie, justitie en reclassering niet alleen, maar ook die van scholen en sociaal werk. Zo zou in de toekomst eerder kunnen blijken of voor deze of gene jongere een `behandelplan' moet worden opgesteld.

Melkert wordt bij zulke gelegenheden ook niet moe om te zeggen dat – gezien de ernst van de (jeugd-)criminaliteit – de regels voor privacy-bescherming voor computerbestanden ,,niet tot theologie moeten worden verheven''; bijvoorbeeld wanneer het gaat om de aanleg van een gebruikersbestand voor het Sloterparkbad, compleet met namen en adressen van alle zwemmers. Melkert doet zulke uitspraken in de wetenschap dat de minister van Justitie, Korthals (VVD), in zulke problemen nogal van de principiële richting is.

Ook wat betreft de verbetering bij het signaleren van probleemjongeren baseert Melkert zich rechtstreeks op de VVD-notitie `De herhaling doorbroken' – constateert VVD-justitiewoordvoerder Nicolaï aan het eind van een veelbewogen week. Overigens hadden PvdA en VVD in de Kamer in oktober al een motie gesteund voor strengere aanpak van recidivisten. Maar toen de VVD vervolgens in een motie had voorgesteld om die strengere aanpak te bekostigen uit besparingen bij de opvang van asielzoekers, was de PvdA daarin niet meegegaan.

Is nu de PvdA de VVD opgevolgd als grootste crimefighter-partij? ,,Het blijft natuurlijk pure winst dat de PvdA zich aansluit bij onze ideeën'', zegt Nicolaï zuinigjes. ,,Maar de vraag is: wat blijft ervan over ná de verkiezingen.'' En de strijd gaat nog door, minstens tot de Kamerverkiezingen van 15 mei. Want ook CDA en D66 lieten deze week merken de `veiligheid' en misdaadbestrijding als zeer voorname verkiezingsthema's te zien.