Olympisch kampioen pensioenen

Drie hoeraatjes voor de Amerikaanse beurswaakhonden. En zij kunnen wel wat positief nieuws gebruiken na het van creatief boekhouden doortrokken debacle rondom energiehandelaar Enron. Nog maar 37 procent van de internationale vermogensbeheerders vond afgelopen maand in een opiniepeiling van zakenbank Merril Lynch dat de kwaliteit van Amerikaanse winstcijfers superieur is. Een maand eerder was dat 57 procent.

Toch blijft gelden: Amerikaanse openheid is goed voor beleggers. De Amerikaanse beursintroductie, tien maanden geleden, van het Zweeds-Zwitserse industriële conglomeraat ABB heeft al twee pijnlijke feiten blootgelegd. Eerst bleek ABB meer asbestrisico's te lopen dan menigeen besefte, maar in New York durfde zij niet te zwijgen. Nu blijken twee voormalige directievoorzitters puissante pensioenpotten te hebben gekregen, samen bijna 180 miljoen euro. Regels voor het fiat van commissarissen zouden zijn genegeerd. ABB, dat in zijn jaarverslag geen gedetailleerde informatie geeft over de beloning van topmanagers, wil een deel terug.

De meest bekende en geroemde van de twee is Percy Barnevik, grondlegger van de fusie van Asea en Brown Boveri. Viermaal Europees topmanager van het jaar. Hij stapte eind vorig jaar al voortijdig op als voorzitter van ABB's raad van commissarissen. Na de pensioenrel is hij ook aan de kant geschoven als commissaris bij de Zweedse ABB-aandeelhouder Investor.

De commissarissen van ABB kwamen de pensioenpotten op het spoor toen zij, met het oog op de Amerikaanse beursnotering, inzicht wilden hebben in de financiële toezeggingen aan ex-topman G. Lindahl, die eind 2000 moest opstappen. Van Lindahl kwam Barnevik.

Het is niet de eerste keer dat Amerikaanse regels Europese bedrijven op hun nummer zetten. Bij de beursgang van Daimler-Benz bleek het industriële conglomeraat volgens de Amerikaanse boekhoudregels verlies te maken, terwijl in Frankfurt altijd winsten waren gemeld.

Vooraf openheid geven over persoonlijke regelingen kan pijnlijk zijn, maar schept direct duidelijkheid. Ook Nederlandse bedrijven hebben soms moeite met snelle openbaarmaking, zoals KPN vorig jaar bij het welgevulde pakket aandelenopties voor nieuwe chef A. Scheepbouwer.

Nu de Amerikanen in de nasleep van het Enron-schandaal hún regels voor onder meer openheid verder zullen aanscherpen, zal Europa snel moeten volgen. De meldingsregels ,,vergeten'', zoals gewezen Philips-topman C. Boonstra deed met twijfelachtige handel in aandelen Endemol en Ahold, blijkt ook in het old boys netwerk een doodzonde. De Olympus is hoog, de val is diep.