`Ik raak mijn lijkkisten in dit dorp zeker kwijt'

,,Of ik meer lijkkisten ga maken voor het verkiezingsweekend?'' De lijkkistenmaker staat onder een houten afdakje in de brandende zon te zagen en te timmeren, houtkrullen tot aan zijn enkels. Al tien jaar is hij lijkkistenmaker in dit dorp: ,,Toen ik hier begon, was ik de enige kistenmaker. Ik maakte niet de hele dag lijkkisten, maar ook vaak kasten en tafels. Nu maak ik kisten aan de lopende band. Meestal drie of vier per dag. Naar iets anders is geen vraag meer. In ons dorp zijn nu meer dan tien lijkkistenmakers. Of ik extra kisten ga maken voor het verkiezingsweekend? Ik denk het niet.''

Smalend gaat hij verder: ,,Misschien maak ik er wel minder. Steeds vaker hoor ik dat familieleden van een overledene, na de begrafenis, in het holst van de nacht de kist weer opgraven, het lijk eruit halen en de kist mee naar huis nemen. Scheelt weer het kopen van een kist bij de volgende begrafenis.''

Onze hulp in de huishouding is een slimme vrouw, afkomstig uit een zeer arm gezin. Er was er geen geld om een meisje naar de middelbare school te sturen. Het schoolhoofd bood aan om voor haar opleiding garant te staan. De echtgenote van het schoolhoofd stak daar een stokje voor, bang dat de twaalfjarige er met haar man vandoor zou gaan. Nu doet ze onze was.

,,Iedereen is er zo zeker van dat de oppositiepartij MDC gaat winnen'', vertelt ze. ,,Hoewel ik het van harte hoop, weet ik niet of het gaat lukken. Niet alleen omdat regeringspartij ZANU natuurlijk gaat proberen om met de uitslag te frauderen, maar ook omdat ZANU het platteland hier helemaal in haar greep heeft.''

Ze laat de was even rusten en vervolgt. ,,De mensen zijn moedeloos door alle honger, armoede en doden, het maakt ze niet meer uit of ze dood of levend zijn. Sinds een maand deelt ZANU op het platteland aan alle keuterboeren maïsmeel en zaden uit. Niemand die zich afvraagt waarom er eigenlijk een tekort aan meel en zaden is.''

,,Oudjes krijgen vijfhonderd Zimdollar (twee euro) in de hand gedrukt. Jongeren die zich bij de ZANU-jeugd aansluiten, kunnen rekenen op 1.000 Zimdollar per maand. Zo wint ZANU veel stemmen. Mensen die verder kijken dan hun neus lang is en openlijk vertellen dat ze op de oppositiepartij MDC gaan stemmen, kunnen rekenen op rake nachtelijke klappen van de ZANU-jeugd wanneer zij op patrouille gaan om `de orde te handhaven'.''

De bouwopzichter van het ziekenhuis is tevens aanvoerder van de plaatselijke ZANU-jeugd. Hij schijnt op de loonlijst van de partij te staan voor 10.000 Zimdollar per maand, ruim boven modaal. Zeven dagen per week verzamelen de ZANU-jongeren zich om vijf uur 's middags voor de nachtpatrouilles. Het aanvallen en bedreigen van buurtgenoten gaat door tot in de vroege morgen, dan trekken ze weer afgepeigerd door het dorp richting bed.

Als eindsalvo heeft de ZANU-jeugd gisteravond nog het schoolhoofd in elkaar geslagen. Een dappere man, die uitkwam voor zijn voorkeur voor de MDC. Hij zei steeds: ,,Jullie kunnen me in elkaar slaan of erger, mijn stem krijgen jullie niet!'' Nu ligt hij gebutst en gekneusd in het ziekenhuis. Eerst uitgebreid dreigen en slaan en dan opeens stoppen en kleine presentjes in de vorm van zaden en meel aanbieden: slimme zet, twee weken voor de verkiezingen.

De lijkkistenmaker, met een half beschaamde lach: ,,Zonder politieke doden, zijn er altijd nog de doden door aids, armoe en droogte. Ik raak mijn kisten zeker kwijt!''

Vierde deel van een korte reeks over Zimbabwe, geschreven door een medewerker die gezien het gebrek aan persvrijheid in Zimbabwe anoniem moet blijven. Eerdere delen verschenen op 31 januari, 6 en 12 februari en zijn ook te lezen op www.nrc.nl