Franse Metro verregend

De Zweedse groep Metro International introduceert in Frankrijk zijn gratis ochtendkrant. De communistische CGT is fel tegen, omdat Metro niet op een `vakbondspers' wordt gedrukt.

,,Pas de métro!'' riepen de uitventers van de gratis krant `Marseille Plus' gisteren in Marseille. Bijna als vanzelfsprekend in het land van de snel gemobiliseerde protesten had de kreet onbedoeld een dubbele betekenis. Het metropersoneel staakte, dus inderdaad: géén metro. Maar belangrijker voor de actievoerders was dat de verspreiding van `Metro Marseille', de gratis krant van de Zweedse groep Metro International van Pelle Törnberg, met succes was tegengehouden. Dank zij ook al een zeer Franse methode: `arbeiders' van de grafische vakbond CGT hadden simpelweg de vijftigduizend in Chateaurenard gedrukte exemplaren vernietigd. Stiekem zijn gisteravond toch nog 20.000 exemplaren verspreid onder de bevolking van Marseille.

De vakbondsleden, die `commando' genoemd worden in de kranten, hadden het weer mee. Het regende, ze konden volstaan met de oplage op straat te gooien. Ze zijn niet zozeer bezorgd om de toch al kwetsbare positie van de geschreven pers. Het gaat hen om het `wilde' drukken van de gratis krant, dat wil zeggen de uitbesteding daarvan aan een commerciële drukkerij in plaats van aan een bij de vakbond aangesloten bedrijf.

Wel zegt de vakbond ook opdracht gegeven te hebben tot een onderzoek naar de gevolgen voor de bestaande pers van de verspreiding van een gratis krant en daarvan de resultaten te willen afwachten alvorens een gratis krant eventueel te gedogen, maar feit is dat de verspreiding van `Marseille Plus', uitgegeven door de krant `La Provence', gisteren wel gewoon doorgang vond. Deze gratis krant wordt dan ook gedrukt op een `vakbonds'-pers, van Hachette Filipacchi Medias. Maar de vakbond heeft al gewaarschuwd ook tegen `Marseille Plus' acties te beginnen, omdat de krant verspreid wordt door niet bij de vakbond aangesloten losse krachten.

De `oorlog om de gratis pers' is volgens menig commentator begonnen. Juist wegens voorziene moeilijkheden had Metro International, waarvan de gratis krant al in veertien andere landen waaronder Nederland – en twintig steden verspreid wordt, de lancering, ook gisteren, in Parijs geheim gehouden. Het was de bedoeling dat de in de hoofdstad verspreide editie gedrukt zou worden op de persen van de krant `France Soir', maar omdat de onderhandelingen met CGT stagneerden, liet Metro International de krant zonder daaraan ruchtbaarheid te geven in de nacht van zondag op maandag in Luxemburg drukken.

Het ging om 200.000 exemplaren die lang niet allemaal in handen van de nieuwsgierige metrogangers terechtkwamen. Tal van verspreiders zijn bij de metro-ingangen min of meer aangevallen door vakbondsleden, die ook in Parijs met de regen en de natte straten hun voordeel deden. Een van de woordvoerders van de CGT verklaarde dat het ging om `gewettigde zelfverdediging' omdat `Metro' volgens hem `geen enkele regel van de pers' respecteert.

De Fédération Nationale de la Presse Française (FNPF) maakt zich op een andere manier zorgen over de verschijning van de gratis kranten. De Noorse groep Shibsted en het Franse Spir Communications werken aan de lancering van nog een gratis titel, `Vingt Minutes'. De Federatie wijst op de kwetsbare positie van de geschreven pers wegens teruglopende reclame-inkomsten. Maar dat argument klinkt niet zo sterk, nu de krant `La Provence' – lid van de kwetsbare pers – zelf met een gratis krant op de markt is gekomen.