Bush op reis

Een van de landen die volgens George W. Bush deel uitmaken van de `As van het Kwaad', Noord-Korea, kan dezer dagen rekenen op nauwkeurige inspectie van zijn zuidgrens door de Amerikaanse president. Bush is op reis in Azië. Vandaag is hij in de Zuid-Koreaanse hoofdstad Seoel aangekomen. Op het programma staat onder andere een bezoek aan de gedemilitariseerde zone, die deel uitmaakt van het zwaarbewaakte grensgebied tussen Zuid- en Noord-Korea. Bush zei gisteren, vlak voor zijn vertrek uit Tokio, dat Japan en de VS een Oost-Azië nastreven waarin gedemilitariseerde zones en raketarsenalen niet langer bevolkingen scheiden. Zijn gespierde taal van een paar weken geleden, toen Bush Noord-Korea in één adem noemde met Irak en Iran als landen die de wereldvrede bedreigen, kan nu een diplomatiek vervolg krijgen.

Daarvoor is matiging van de toon wel noodzakelijk. Immers, een militaire confrontatie is noch in het belang van de beide Korea's, noch in dat van de VS. Noord-Korea is een verpauperde dictatuur met een verhongerende bevolking; een naargeestig overblijfsel uit de tijd van de Koude Oorlog. Het land snakt naar de welvaart die Zuid-Korea wel kent. De prille diplomatieke contacten tussen de twee regimes zijn niet gediend bij escalatie door retoriek van de As-van-het-Kwaad-soort. Bush' aanwezigheid in Zuid-Korea, waar meer dan 35.000 Amerikaanse militairen gelegerd zijn, is van het grootste belang. Washington bepaalt mede de toekomst van dit deel van Azië. De hoop van de Amerikaanse president dat mijnenvelden en raketarsenalen het Koreaanse volk in de toekomst niet langer zullen scheiden, kunnen de VS zelf helpen waarmaken door het bedrijven van verstandige diplomatie, eventueel aangevuld met voedselhulp aan Noord-Korea.

De reis van Bush naar Japan, Zuid-Korea en China dient verschillende doelen. De handel en economie van de drie landen zijn nauw verbonden met de grootste economie ter wereld, die van Amerika. Geen jaar gaat voorbij zonder een handelsconflict met China, zonder angst voor een mogelijk bankroet van een Japanse bank of zonder zorgen over de expansiedrift van Zuid-Koreaanse bedrijven aan de Westkust van de VS. Japan maakt zijn vierde recessie in tien jaar door. Bush' bezoek aan Tokio was vooral bedoeld als steunbetuiging aan de economische hervormingen die premier Junichiro Koizumi wil doorvoeren. Die zijn hard nodig om Japan op tal van gebieden te revitaliseren. De president zorgde gisteren voor lichte paniek toen hij zei dat in zijn gesprek met Koizumi ook ,,de devaluatie'' aan de orde was gekomen. De yen daalde prompt in waarde, totdat duidelijk werd dat Bush niet devaluatie, maar deflatie had bedoeld. De verspreking was veelzeggend. Uitgerekend een devaluatie zou kunnen helpen om de zwakke Japanse economie een impuls te geven.

Bush' reis heeft daarnaast een sterk politiek karakter. In Seoel zal de betrekking met Noord-Korea worden besproken, en die met China – het laatste land dat Bush bezoekt. China probeert de banden met Zuid-Korea aan te halen, een even interessante als politiek-gevoelige toenadering, die gevolgen voor de hele regio kan hebben en die de relaties met Washington ongetwijfeld onder druk zet. George Bush loopt dus op eieren. China is het land waar het werkelijk om draait. Het is naast de VS de enig overgebleven supermacht. Conflictstof met Washington is er genoeg: Taiwan, de mensenrechten, de handel. Beide landen hebben elkaar wel gevonden in de strijd tegen het terrorisme. Deze eensgezindheid kan aanknopingspunten bieden voor een gesprek tussen Bush en zijn collega Jiang Zemin over de vele geschillen.