Repin is superieur violist in Sibelius

De opening van het Vioolconcert van Sibelius doet denken aan een sluimerend beest, dat langzaam ontwaakt om op een ijle lenteochtend op strooptocht te gaan door de eenzame uitgestrektheid van de Finse wouden. Bladeren trillen in de wind, het diffuse zonlicht neemt langzaam toe in intensiteit. Er dreigt iets te gaan gebeuren, het betoverde woud luistert ademloos toe.

De ragfijne inzet van het Radio Symfonie Orkest onder leiding van Eri Klas, creëerde precies die sprookjesachtige atmosfeer van verwachting van waaruit de soloviool op avontuur kan gaan. Vadim Repin liet zich teder wakker kussen, en nam vervolgens zonder aarzeling het voortouw op zijn gloedvolle Guarnerius.

Nadat de inmiddels dertigjarige Russische violist in 1989 het prestigieuze Koningin Elizabeth Concours in Brussel won met een verpletterende uitvoering van Tsjaikofski's Vioolconcert, is zijn magistrale vioolspel alleen maar nóg sterker, nóg intenser, nóg gaver en nóg ontroerender geworden.

Repin kan alles op zijn viool. Maar het wonderlijke is dat hij geboren is met zo'n imposant gevoel voor klassieke proporties, voor inhoudelijke zuiverheid en gevoelsmatige oprechtheid, dat hij muzikaal gezien nooit `misbruik' maakt van zijn fenomenale violistische kwaliteiten. Ook al vraagt het Vioolconcert van Sibelius om uitbundig virtuoos vertoon van de solist, in de superieure lezing van Repin ging de adembenemende violistische acrobatiek geen seconde op de loop met de broeïerige, intens emotionele inhoud van de muziek. Repin drong door tot de kern van Sibelius met een magistrale rijkdom aan klankkleuren. Zijn intense fraseringen flonkerden op door de subtiele dynamische expressie ervan, door het onnadrukkelijke raffinement van de timing en de meesterlijke spanningsopbouw. Zo werd de muziek uitgesponnen in soepel ademende, organische bewegingen, die als vanzelf samenvloeiden tot de versluierde klassieke vorm die schuilgaat achter de duistere romantiek van Sibelius.

Ook dirigent Eri Klas houdt niet van uiterlijk vertoon in de muziek. Zijn uiterst bekwame directie wordt getypeerd door een sympathieke muzikale exactheid, gekoppeld aan gulle bewegingen en een groot vertrouwen in het kunnen van zijn orkestmusici.

Klas dirigeert met soepele consistentie, en dat leidde tot melancholieke natuurlyriek in de warme en sonore vertolking van Sibelius' Zevende symfonie, tot een bonte opeenstapeling van `muzikale karakters' in het Gran Duo voor blazers van de Fin Magnus Lindberg (ook wel de 'jonge Sibelius' genoemd) en tot een hallucinerende opeenvolging van kosmisch schetterende klankpastiches in de Symfonieën voor blazers van Stravinsky.

Concert: Radio Symfonie Orkest o.l.v. Eri Klas, m.m.v. Vadim Repin (viool). Programma: werken van Stravinsky, Lindberg en Sibelius. Gehoord: 16/2 Concertgebouw Amsterdam. Radio 4: 19/2 20.30 uur.