Advies: winst maken in zorg moet kunnen

Het verbod op het maken van winst in de zorgsector moet worden opgeheven. De ziekenfondspatiënt krijgt daardoor meer te kiezen, en de stijgende vraag naar hulp kan erdoor worden opgevangen.

Dit adviseert de Raad voor de Volksgezondheid & Zorg (RVZ) vandaag aan minister Borst (Volksgezondheid). Volgens de raad heeft de overheid tot nu toe een halfslachtig beleid gevoerd met betrekking tot het winstoogmerk in de gezondheidszorg. Enerzijds wordt de opkomst van commerciële instellingen en klinieken gestimuleerd, anderzijds wordt deze ontwikkeling juist afgeremd.

In het wetsvoorstel dat de gedetailleerde Wet ziekenhuisvoorzieningen moet vervangen en dat nu bij de Tweede Kamer in behandeling is staat desondanks dat alleen een instelling zonder winstoogmerk een vergunning kan krijgen. De Raad van State sprak hier zijn verbazing over uit, waarna Borst de RVZ vroeg om te verkennen of en hoe het winststreven in de gezondheidszorg op grote schaal kan worden ingevoerd.

De minister zei vanmorgen dat ze een heel eind met het advies van de RVZ mee kan gaan. ,,Maar voorkomen moet worden dat de verplichte premies van ziekenfondspatiënten de portemonnee van derde partijen gaan spekken.''

Borst vreesde tot nu toe voor een tweedeling in de samenleving als de commercie ruim baan krijgt in de zorgsector. Ook in de Tweede Kamer, met uitzondering van de VVD, leeft de angst dat patiënten met geld dan beter af zijn dan patiënten zonder geld. De RVZ meent dat de vraag naar extra zorg in de komende jaren niet alleen uit de publieke middelen kan en moet worden gefinancierd. ,,Wend daarvoor ook privé-kapitaal aan'', adviseert de raad. Voorwaarde daarbij is wel dat de winst die wordt gemaakt met ziekenfondsgeld wordt ingezet in de zorg en niet aan aandeelhouders wordt uitgekeerd.

De RVZ pleit verder voor het vaststellen van basisnormen voor de kwaliteit, uitbreiding van de Inspectie voor de Volksgezondheid om de kwaliteit te kunnen bewaken en aanstelling van de Nederlandse Mededingingsautoriteit (MNa) als `marktmeester' voor de gezondheidszorg.

Commerciële ondernemingen in de zorg zijn al te vinden in de thuiszorg, in de ouderenzorg, in de geestelijke-gezondheidszorg, in de Arbozorg en in de curatieve (ziekenhuis)zorg. ,,De commercie is nog nauwelijks doorgedrongen tot de ziekenhuizen'', zegt Jan Kasdorp, samensteller van het rapport Winst en Gezondheidszorg van de RVZ. ,,Waar de schaarste het grootst is en de reguliere gezondheidszorg onvoldoende inspringt op maatschappelijke behoeften, bijvoorbeeld in de sfeer van de Arbozorg, duikt de commercie in dat gat.'' Volgens hem is het een onjuist beeld dat de particuliere organisaties slechts uit zijn op het maken van zoveel mogelijk winst. ,,Bijna overal staat de patiëntenzorg voorop.''

deuren open: pagina 3