`Dit is stalking van het ergste soort'

Voor het eerst in de geschiedenis heeft een Nederlands staatsburger asiel moeten aanvragen in het buitenland. Hoe kon het zover komen?

,,Het is vreselijk dat een Nederlandse staatsburger in het buitenland in veiligheid moet worden gebracht, maar de Nederlandse staat heeft zijn verantwoordelijkheid genomen,'' zegt Kamerlid Boris Dittrich (D66).

Hij kan dan ook prima leven het feit dat een Nederlandse staatsburger, voor zover bekend voor het eerst in de geschiedenis, asiel heeft moeten aanvragen in het buitenland. Dittrich, die zich heeft ingezet voor de veiligheid van 'Rachelle', weigert om veiligheidsredenen haar huidige verblijfplaats te noemen. Hij weet niet dat de Haarlemse officier van Justitie afgelopen week haar mond voorbij heeft gepraat: Rachelle woont tegenwoordig in de Verenigde Staten.

Rachelle, zoals de vrouw later zou gaan heten, kwam op haar vierde in het kader van gezinshereniging te wonen in Noord-Brabant. In 1991 werd zij door haar ouders onder valse voorwendselen naar Marokko gelokt. Daar werd zij een jaar lang opgesloten in het ouderlijk huis omdat zij weigerde in te stemmen met het gearangeerde huwelijk. Op haar achttiende wist zij met behulp van enkele leden van de hervormde gemeente in Haarlem, en met gebruik van een valse paspoort, te vluchten naar Nederland. In Haarlem bouwde zij een nieuw bestaan op en maakte zij haar opleiding af. Rachelle werkte in het Centrum Werk en Inkomen, waar ze werklozen aan werk hielp.

Na acht jaar intensief zoeken wisten haar twee broers de vrouw begin 2000 op te sporen in Haarlem. Een gemeentelijk ambtenaar bleek te zijn getrapt in het ,,zielige verhaal'' dat de broers vertelden over de doodzieke moeder, die voor de allerlaatste keer haar dochter wenste te zien. De ambtenaar kon haar adres achterhalen en doorgeven omdat haar nieuwe gegevens bleken te zijn gekoppeld aan haar oude naam.

De broers probeerden haar te ontvoeren. ,,Dit was stalking van het ergste soort'', zegt Dittrich over het optreden van de twee broers. Op advies van de politie dook de vrouw opnieuw onder. Volgens Dittrich moest de vrouw vrezen voor haar leven. Het Kamerlid pleitte ervoor dat zij werd opgenomen in het getuigenbeschermingsprogramma. Deze kroongetuigenregeling wordt normaliter gebruikt om criminelen die durven te getuigen tegen hun partners in crime te beschermen. Kroongetuigen kunnen, als zij dat wensen, nieuwe identiteit krijgen om in alle veiligheid een nieuw leven op te bouwen in het buitenland. ,,Als criminelen van zo'n regeling gebruik kunnen maken, dan moeten onschuldigen als deze vrouw dat zeker kunnen'', verklaarde Dittrich destijds.

Hoewel minister Korthals (Justitie) er aanvankelijk niets in zag, kwam de vrouw alsnog in het programma. Zij kreeg de naam Rachelle. Justitie werkte mee aan emigratie van de vrouw naar het buitenland. Totdat zij haar verblijfsstatus kreeg, heeft eerst de gemeente Haarlem en later het ministerie van Justitie haar verblijfskosten betaald. Officier van Justitie K. de Groot versprak zich afgelopen vrijdag tijdens de strafzaak tegen de twee broers over het land waar Rachelle nu woonachtig is. De mannen zijn door de politierechter veroordeeld tot 35 dagen celstraf en vier maanden voorwaardelijk. J.P. van Vulpen, de raadsman van Rachelle, die inmiddels in hoger beroep is gegaan, is verbolgen over de opmerking van De Groot dat het bekend worden van het land niet gevaarlijk zou zijn, omdat Amerika een groot land is. ,,Nonsens. Met de huidige technieken is alles mogelijk.'' Van Vulpen heeft zijn cliënte niet op de hoogte gebracht. Hij wilt haar niet onnodig ongerust maken. Mocht Rachelle als gevolg van de blunder van de officier moeten verhuizen, zal Van Vulpen de kosten proberen te verhalen op justitie.

Van Vulpen is ook niet te spreken over het feit dat deze zaak behandeld is door de politierechter. Dat verklaart ook de lichte straffen. Op poging tot ontvoering staat maximaal acht jaar gevangenisstraf. Volgens Van Vulpen kampte de rechtbank met capaciteitsproblemen als gevolg van de vele bolletjesslikkers die op Schiphol worden gearresteerd, waardoor de zaak door de politierechter is afgedaan.