Datelnet stelt grenzen aan de groei

Imtech reorganiseert het pasverworven Datelnet. Datelnet moet weer winst maken, maar mag niet te hard groeien. `Aan hypes doen we niet mee.'

Miskoop of briljante zet? Imtech kocht in mei vorig jaar Datelnet, maar veel plezier heeft de technische dienstverlener uit Gouda nog niet beleefd aan zijn aanwinst.

Eind vorig jaar bleek de nieuwe dochter geen winst meer te maken als gevolg van de malaise in de telecomsector. Imtech moest 650 van de 2.400 banen bij het telecombedrijf schrappen. Afgelopen week werd bekend dat er nog eens 250 arbeidsplaatsen bij Datelnet verdwijnen.

Spijt heeft hij niet, zegt René van der Bruggen, lid van Imtechs raad van bestuur. ,,Wij hebben een lange-termijn strategie'', zegt de bestuurder. ,,Aan hypes doen we niet mee.'' Hij voelt zich gesterkt door de belegger. Vorig jaar werd Imtech door `spektakelfondsen' verdreven uit de midkap-index op de Amsterdamse effectenbeurs. Maar inmiddels is bekend dat het bedrijf vanaf 4 maart weer in de `eerste divisie' mag meespelen.

Imtech (voorheen Internatio-Müller) haalt ongeveer 10 procent van zijn omzet (in de eerste helft van 2001 725 miljoen euro) uit de telecomsector, waarvan Datelnet de helft voor haar rekening neemt. De opmars in deze markt begon vier jaar geleden, dankzij de komst van Libertel (tegenwoordig Vodafone) als tweede aanbieder van mobiele telefonie. Libertel-aandeelhouder ING was grootaandeelhouder in Imtech en bezorgde het bedrijf zijn eerste grote telecomcontract. Vodafone, het Britse moederbedrijf van Libertel, bezorgde Imtech de eerste know-how.

Een belangrijke speler – en inmiddels marktleider – op het gebied van mobiele netwerken was geboren, maar Imtech mistte de expertise op het gebied van vaste netwerken. ,,Terwijl de verwevenheid tussen vast en mobiel steeds groter werd'', zegt Van der Bruggen. Het signaal tussen mobiele telefoon en zendmast is mobiel, maar eenmaal bij de antenne aangekomen vervolgt het zijn weg vrijwel altijd over vaste glasvezelnetwerken.

Met de overname van Datelnet werd de leemte opgevuld. Datelnet werd dertien jaar geleden opgericht door ondernemer en voormalige it-monteur Hans Brus. Brus dook als een van de eersten in het gat dat bestond tussen fabrikanten van telecomapparatuur, zoals Ericsson en Lucent, en telecomaanbieders, zoals KPN. Iemand moest de apparaten van de ene partij in het netwerk van de andere zetten. Brus vond in Nederland al spoedig navolging, niet in de laatste plaats door de Ericssons en Lucents zelf.

Brus wilde Datelnet in april 2000 naar de beurs brengen. Maar op het allerlaatste moment blies hij de beursgang af. Hij schrok terug als gevolg van het debacle rondom internetaanbieder World Online. De ondernemer verkocht zijn bedrijf vorig jaar aan Imtech voor een op zijn verzoek niet officieel bekend gemaakt bedrag, naar schatting rond de 100 miljoen euro.

Brus verkocht net op tijd. In de tweede helft van 2001 zette KPN vrijwel al zijn investeringen stop, hetgeen bedrijven als Datelnet, maar vooral branchegenoten KPN Netwerkbouw en Landis hard trof. Het lot van die laatste twee bedrijven is nauw verbonden met dat van de telecomsector. Imtech doet naast telecom ook elektrotechniek, werktuigbouwkunde en (industriële) automatisering.

Volgens Imtechbestuurder Van der Bruggen moet er over de sanering bij Datelnet niet te dramatisch worden gedaan. ,,Datelnet heeft heel veel expertise, maar ook heel veel handjes.'' Ongeveer 40 procent van het personeelsbestand dat in mei vorig jaar werd overgenomen bestond uit tijdelijke krachten, belast met `gewoon' monteer- en onderhoudswerk van telecomapparatuur. Door het uitblijven van opdrachten is er voor hun geen werk meer.

Het verdwijnen van arbeidsplaatsen in Nederland staat in schril contrast met de expansieplannen die Imtech heeft met Datelnet in het buitenland. Imtech is op dit moment met het bouwen van technische infrastructuur in mobiele netwerken actief in Nederland, België, Duitsland, Spanje en een klein beetje in Groot-Brittannië. Datelnet is helemaal gericht op Nederland. Dat moet snel veranderen, zegt Van der Bruggen.

In genoemde landen zal overwegend met tijdelijke, lokaal ingehuurde krachten worden gewerkt. Alle expertise blijft in Nederland geconcentreerd. In de belangrijke Duitse markt wijkt Imtech een beetje van die formule af. Vorig jaar werd daar Rheinelektra Technik overgenomen, een in het hele land actief installatiebedrijf dat ook over een telecomdivisie beschikt.

Imtech verwacht dat de dienstverlening in de telecomsector met 10 à 15 procent per jaar kan groeien. Dat is veel minder dan de groeicijfers van 40, 50 of 60 procent die de markt eind jaren negentig liet zien. ,,Maar dat vinden wij niet zo erg'', zegt Van der Bruggen. ,,Toen ging het om groeipercentages die we niet konden bijbenen. Nu hebben we meer grip op de markt.''

Van der Bruggen ziet al signalen dat de vraag naar installatieklussen herstelt. Dat heeft deels te maken met de bouw van UMTS-netwerken (voor geavanceerde mobiele telefonie) waarmee Vodafone eind dit jaar al in Nederland wil beginnen. Maar de bestuurder constateert ook dat bedrijven als Ericsson en Lucent hun handen steeds meer van de dienstverlening aftrekken en zich weer helemaal richten op hun oude hoofdactiviteit: het bouwen en leveren van apparatuur. ,,Het werk dat zij niet meer doen komt weer bij ons terecht. Daar liggen kansen.''

Omwille van alles willen groeien is ongezond, zegt Van der Bruggen. De extra omzet die je maakt, weegt niet op tegen de sanering die je bij een volgende dip weer met harde hand moet doorvoeren. Imtech houdt het daarom liever bij comfortabele, maar conservatieve groei. ,,Als ons groeiscenario een bovengrens heeft bereikt dan stopt het daar ook voor ons. Dan zeggen wij: laat een ander het maar doen.''