Wind vangen op het dak

Met de Turby kan wind op het dak van flat, bedrijf of appartementgebouw worden gevangen.

Her en der zijn ze al te zien in ons land: kleine windmolens op kantoorgebouwen en fabrieken, flats en appartementgebouwen en nabij boerderijen. De molens kunnen in beginsel een forse bijdrage leveren aan de eigen elektriciteitsvoorziening.

Een van de meest uitontwikkelde typen is de Turby, van het in Lochem gevestigde adviesbureau Core International. De 2,6 meter hoge turbine is opgebouwd uit drie bladen, die met spaken aan een verticale as zijn bevestigd en die schroeflijnvormig als het ware langs het oppervlak van een cilinder van twee meter diameter liggen. Bij een windsnelheid van 4 meter per seconde begint de turbine te draaien. De jaaropbrengst bij een gemiddelde windsnelheid van 6,5 meter per seconde ligt op 5.000 kWh (kilowattuur) per jaar, anderhalf keer het gemiddelde stroomverbruik van een gezin met vier personen. Door middel van een tweetal naast de turbine staande vleugels kan het nominale vermogen van 2 kW met 50 procent omhoog naar 3 kW.

Volgens de fabrikant veroorzaakt de turbine geen trillingen, bij een windsterkte van 12 meter per seconde ligt de geluidsbelasting beneden 70 dB. De molen gaat naar verwachting 10.000 euro kosten, inclusief de benodigde convertor voor koppeling aan het elektriciteitsnet en een standaard mast van vijf meter, ,,omdat er altijd te veel turbulentie direct boven het dak van een gebouw is,'' aldus ir. Dirk Sidler, directeur van Core International. De opbouw van de molen kost met twee mensen een halve dag. Bij een afschrijving van tien jaar komt de prijs per kWh stroom neer op ca. 20 eurocent.

Vergeleken met het rendement van 19 procent van een traditionele Savonius rotor, een soort molen met verticale ventilatieschoepen bijvoorbeeld op vrachtauto's voor vleesvervoer te zien zijn, scoort de Turby met een rendement van 30 tot 35 procent beter. Sidler: ,,Aan de hand van windtunnelproeven hebben wij bovendien geconstateerd, dat het rendement dertig procent hoger kan liggen als de wind schuin van onderen komt. Dan ligt het rendement dus op 40 procent.'' Een Darrieus rotor, die eruit ziet als een omgekeerde slagroomklopper, kan een hoger rendement halen theoretisch maximaal 59 procent maar in tegenstelling tot de Turby veroorzaakt deze hinderlijke aƫrodynamische trillingen. Ook zou er bij Turby geen sprake zijn van zichtbare rusteloze bewegingen of van slagschaduw, bekende euvels van traditionele horizontale as windturbines.

Momenteel vindt de bouw van de eerste definitieve prototypes plaats. Na proefnemingen op het terrein van de TU Delft en de bouw van enkele tientallen proefexemplaren zal volgens Sidler eind dit jaar de definitieve productie beginnen.