Oprah Winfrey en Steve Case nog niet welkom in museum

De Smithsonian Institution – Washingtons verzameling van toonaangevende musea en onderzoeksinstellingen – krijgt voorlopig geen Hall of Fame van Amerikaanse helden. Catherine Reynolds, een selfmade multimiljonair, heeft een gift van 38 miljoen dollar teruggetrokken die voor groot tumult in de nationale musea van Washington had gezorgd.

Het Museum of American History zou gedeeltelijk opnieuw worden ingericht om ruimte te maken voor een tentoonstelling die The Spirit of America zou heten. De inrichting zou `achievers' in het zonnetje zetten, Amerikanen die veel bereikt hebben met doorzettingsvermogen.

Mevrouw Reynolds, die een meerderheid van de bestuursleden van de verantwoordelijke stichting zou mogen benoemen, zei dat zij dacht aan de levens van mensen als Oprah Winfrey (tv-gastvrouw die een media-imperium opbouwde), Martin Luther King, dr Jonas Salk (uitvinder polio vaccin), Martha Stewart (lifestyle) en Steve Case (eerste man AOL-Time Warner concern).

Bij de wetenschappelijke staf van het Smithsonian ontstond vorig jaar grote beroering toen bekend werd dat de gift-met-voorwaarden was aanvaard door Smithsonian-voorman Lawrence Small. Deze van Citibank gekomen manager heeft in drie jaar al 300 miljoen dollar aan giften verzameld. De Smithsonian-musea, waarvan de meeste rond de Mall in het hart van de Amerikaanse hoofdstad staan, hebben nogal wat achterstallig onderhoud.

Small vindt ook dat de wetenschappelijke tradities om de kwaliteit van de tentoonstellingen te waarborgen achterhaald zijn. Verschillende conservatoren zijn inmiddels met vervroegd pensioen gegaan. De onenigheid strekt zich ook uit over het natuurwetenschappelijk onderzoek dat onder de vleugels van de Smithsonian wordt gedaan in de nationale dierentuin van Washington en verwante instellingen in Virginia. Robert Fri trad af als directeur van het Natural History Museum omdat hij niet kon leven met de door Small gewenste reorganisaties.

Catherine Reynolds zei in een teleurgestelde brief: ,,Kennelijk is de basisfilosofie die aan de tentoonstelling ten grondslag lag – `de kracht van het individu om een verschil te maken' - het tegendeel van wat velen binnen het Smithsonian nastreven, namelijk dat `alleen bewegingen en instituties, niet individuen de wereld kunnen veranderen'. Dit zijn lijnrecht tegenover elkaar staande opvattingen die ik niet met elkaar kan verenigen.''

Lawrence Small, die zijn grote vis ziet wegzwemmen, heeft niet in het openbaar gereageerd. Hij mag zich overigens gelukkig prijzen dat de regering-Bush, die veel posten in de niet-oorlogssector heeft besnoeid, in de nieuwe begroting aan de Smithsonian een stijging van negen miljoen dollar heeft toegekend op een begroting van 528 miljoen.