Kabinet krijgt kritiek Dassault om selectie JSF

Het Franse vliegtuigconcern Dassault en het Europese lucht- en ruimtevaartconsortium EADS hebben kritiek geuit op de wijze waarop het kabinet tot dusverre te werk is gegaan bij de selectieprocedure voor nieuwe gevechtsvliegtuigen voor de luchtmacht.

Het kabinet beslist op korte termijn of Nederland meedoet aan het ontwikkelingsprogramma van de Amerikaanse Joint Strike Fighter (JSF). Daarvoor moet een bedrag van 800 miljoen euro worden betaald in ruil voor orders voor het bedrijfsleven. Premier Kok heeft gezegd dat een positief besluit ook de aanschaf van de JSF betekent als opvolger van de F-16.

De twee concurrerende bedrijven Dassault (maker van de Rafale) en EADS (Eurofighter Typhoon) vinden dat Nederland nooit serieus heeft gekeken naar hun programma's. Op een persconferentie zei topman B. Cotté van Dassault gisteren dat het kabinet ten onrechte de indruk wekt dat de Rafale 59 miljoen euro kost. In werkelijkheid is het Franse toestel al beschikbaar voor minder dan 49 miljoen euro. Ook op een aanbod van Franse kant voor militair-industriële samenwerking in meer dan 90 projecten heeft het kabinet vooralsnog niets laten horen.

Bij aanschaf van de Rafale zouden de compensatieorders voor de Nederlandse industrie kunnen oplopen tot zeven miljard euro. EADS zegt in een brief aan de Nederlandse regering dat zijn toestel naar de huidige stand van zaken is beoordeeld en niet in de versie zoals die in 2010 op de markt is. Bovendien zouden de revenuen voor het bedrijfsleven hoger uitvallen dan voorgespiegeld.

Intussen zijn de onderhandelingen over de financiële onderbouwing van het JSF-programma nog steeds niet afgerond. Daarbij gaat het om de bijdrage van het bedrijfsleven aan het project. Probleem is dat de staat 800 miljoen euro moet voorschieten. De industrie wil weliswaar 191 miljoen euro terugbetalen, maar doet dat pas in 2010 én als het JSF-project succesvol is. Minister Zalm (Financiën) vindt daarom dat de bedrijven meer risico moeten lopen en heeft nieuwe eisen gesteld. Een woordvoerder van zijn departement bevestigt dat ,,alles de afgelopen dagen wat scherper in beeld is gebracht''. Dat heeft volgens hem geleid tot nieuwe onderhandelingen die nog niet zijn afgerond.

De onzekerheden rond het JSF-project, een toestel dat alleen nog maar op de tekentafel bestaat, zijn de belangrijkste reden voor twijfel binnen de PvdA. Zo is onduidelijk hoeveel vliegtuigen er worden gebouwd en wat de prijs zal zijn. VVD-fractievoorzitter Dijkstal riep gisteren het kabinet evenwel op haast te maken met een positief besluit.

Volgens hem moet er ,,een einde komen aan de aarzeling, met name bij de PvdA''. Het kabinet praat morgen opnieuw over de JSF-kwestie.