Vragen over `weigering' begrafenis na euthanasie

Bisschop Hurkmans van Den Bosch wil opheldering over de begrafenis van een 74-jarige vrouw in Eindhoven. Twee Eindhovense geestelijken zouden volgens het Eindhovens Dagblad de medewerking aan haar uitvaart hebben geweigerd omdat de vrouw euthanasie had laten plegen. Euthanasie is bij de katholieke kerk onder alle omstandigheden verboden. De vrouw is binnen een andere katholieke parochie begraven.

Volgens één van de betrokken geestelijken, kapelaan Rutz, is de begrafenis niet geweigerd. ,,Deze vrouw had gewoon in haar eigen parochie begraven kunnen worden.'' Volgens hem gaat het om een `misverstand' tussen familie en parochie dat ontstond toen de familie kenbaar maakte euthanasie te willen plegen. ,,Toen heb ik aangegeven dat er een alternatieve route mogelijk is, bijvoorbeeld stervensbegeleiding. Maar die fase wilde de familie niet ingaan. Ons is daarna niet meer om een uitvaart gevraagd. Maar onze deur stond steeds open.'' Volgens de kapelaan zijn beide geestelijken zwaar aangeslagen door de kwestie.

De katholieke kerk zal met dergelijke gevallen vaker te maken krijgen, denkt het bisdom van Den Bosch, nu sinds vorig jaar euthanasie bij wet is toegestaan. ,,Maar dit is het eerste concrete conflict tussen kerk en parochiaan waarvan wij horen'', zegt een woordvoerder van het bisdom. De Nederlandse bisschoppen werken momenteel aan een vademecum voor pastores, waarin staat hoe zij met actieve euthanasie moeten omgaan. Momenteel mogen pastores alleen medewerking aan een uitvaart weigeren als een overledene tijdens zijn of haar leven ,,langdurig en openbaar het geloof heeft afgewezen'', aldus het bisdom.

De toediening van het sacrament der zieken, het `heilige oliesel', blijft onder alle omstandigheden voor mensen op wie euthanasie wordt toegepast, verboden. ,,Het oliesel is bedoeld om de zieke kracht te geven het lijden te dragen. Dat is in tegenspraak met iemand die middels een spuit aan het einde komt'', aldus het bisdom. Injecties mogen alleen als pijnbestrijding. ,,Ook al leiden deze tot een versnelde dood.''

Verhalen als zou de katholieke kerk weigeren zelfmoordenaars in gewijde grond te begraven zijn hopeloos uit de tijd, zegt theoloog dr. J. Jans, universitair docent moraaltheologie aan de universiteit van Tilburg. ,,In de nieuwste editie van de catechismus van de katholieke kerk staat, dat bij zelfmoord de kerk zich moet onthouden van een oordeel. Bovendien herinnert men eraan, dat gebeden wordt voor mensen die zelfmoord plegen. Dat is radicaal anders dan de tekst uit de jaren zestig waarin stond dat de zelfmoordenaar op het laatste moment van zijn of haar leven nog een doodzonde beging.''

Volgens het bisdom van Den Bosch is zelfs het onderscheid tussen gewijde en ongewijde grond niet meer aan de orde. De familie van de overledene was onbereikbaar voor commentaar.