Waakhond artikel 23

,,Het Nederlands onderwijs staat aan de vooravond van een verschrikkelijke omwenteling. Het is onbegrijpelijk dat er niet fel geprotesteerd en gereageerd wordt. Het lijkt wel of het ganse volk slaapt. Of wil men het niet zien?''

Aldus luidden ruim vijf jaar geleden de beginzinnen van een bijdrage van oud-staatssecretaris van onderwijs Ad Hermes aan de Podiumpagina van het dagblad Trouw. Daarmee positioneerde hij zich nog eens als eeuwige strijder voor het onderwijs, en vooral het bijzonder (katholiek) onderwijs. Hermes maakte toen bezwaar tegen het voorgestelde bekostigingssysteem dat volgens hem tot een enorme tweedeling tussen arme en rijke scholen zou kunnen leiden.

De oud-CDA-staatssecretaris van onderwijs is afgelopen donderdag op 72-jarige leeftijd overleden. Hermes was van 1978 tot 1982 bewindspersoon in de drie kabinetten-Van Agt. Hij diende achtereenvolgens onder de VVD'er Pais, de PvdA'er Van Kemenade en onder partijgenoot Deetman, die met hem onder Van Kemenade staatssecretaris was. Van 1971 tot 1978 en van 1982 tot en met de verkiezingen van 1994, zat Hermes in de Tweede Kamer. In 1991 speelde hij namens zijn partij een prominente rol tijdens de marathondebatten in de Tweede Kamer over de plannen van PvdA-staatssecretaris Wallage van Onderwijs over de omstreden basisvorming. Dat ging over een gemeenschappelijk pakket voor leerlingen in de eerste fase van het voortgezet onderwijs. Toen had hij ernstige kritiek op de samenstelling van het pakket en de tijd die er voor stond om de basisvorming te doorlopen. Onlangs kondigde staatssecretaris Adelmund aan dat de basisvorming zal worden aangepast.

Hermes werd op 28-jarige leeftijd wethouder van onderwijs voor de Katholieke Volkspartij in zijn woonplaats Beverwijk. Een post die hij in totaal dertien jaar bekleedde alvorens in de Tweede Kamer zitting te nemen. Allereerst voor de KVP, daarna voor het CDA waar de partij in 1977 in opging.

Hermes is al die jaren volop een onderwijsman geweest. Daarbij beschouwde hij zichzelf als ,,een waakhond'' voor artikel 23 van de grondwet waarin de vrijheid van onderwijs staat geregeld. ,,De vrijheid mag niet worden weggepoetst'', aldus Hermes bij zijn afscheid als Kamerlid in een interview.